Küresel Piyasalar Fed Kararına Kilitlendi: Faiz İndirimi Beklentisi Artıyor
Küresel piyasalar, ABD Merkez Bankası (Fed)‘ın gelecek hafta açıklayacağı faiz kararına odaklanmış durumda. Bir süredir devam eden para politikasına yönelik belirsizlikler, iş gücü piyasasının zayıflama sinyalleri vermesi ve enflasyon verilerinin ılımlı gelmesiyle azalmış görünüyor. Yatırımcılar, Fed Başkanı Powell’ın yapacağı açıklamalarda bankanın gelecekteki projeksiyonlarına ilişkin ipuçları arayacak. Aynı zamanda, gelecek hafta İngiltere Merkez Bankası (BoE) ve Japonya Merkez Bankası (BoJ) da faiz kararlarını açıklayacak.
Fed’in Faiz İndirimi Beklentileri Güçleniyor
Son enflasyon verilerinin ardından tarifelerin fiyat artışları üzerindeki etkilerinin sınırlı kalabileceğine dair oluşan güvenle birlikte, Fed’in atacağı adımlara ilişkin fiyatlamalar belirginleşti. Para piyasalarındaki fiyatlamalarda, Fed’in gelecek haftaki toplantısında politika faizini 25 baz puan indirmesi bekleniyor. Hatta yıl sonuna kadar toplamda 3 faiz indirimi yapılacağı öngörülüyor. Bankanın 2026 yılında da en az 3 faiz indirimi yapabileceği de tahminler arasında.
Ülkede açıklanan Tüketici Fiyat Endeksi (TÜFE), ağustosta aylık bazda yüzde 0,4 artışla beklentilerin üzerinde, yıllık bazda ise yüzde 2,9 artışla beklentilere paralel gerçekleşti. Yıllık enflasyon, ocak ayından bu yana en yüksek seviyesini gördü. Değişken enerji ve gıda fiyatlarını içermeyen çekirdek TÜFE de ağustosta temmuzda olduğu gibi aylık yüzde 0,3 ve yıllık yüzde 3,1 artarken beklentilere paralel gerçekleşti.
Trump’tan Fed’e Faiz İndirimi Çağrısı
Eski ABD Başkanı Donald Trump, sosyal medya hesabından yaptığı açıklamada ülkede enflasyon olmadığını savunarak, Fed Başkanı Powell’ın faizleri hemen “büyük” ölçüde düşürmesi gerektiğini belirtti. Trump’ın Fed Yönetim Kurulu Üyesi Lisa Cook’u görevden alma girişimine ilişkin yasal süreç devam ediyor.
Uluslararası Para Fonu (IMF) Sözcüsü Julie Kozack ise istihdama yönelik riskler göz önüne alındığında Fed’in politika faizini düşürmeye başlaması için alan olduğunu ifade etti.
Küresel Ekonomik Görünüm ve Büyüme Tahminleri
Uluslararası kredi derecelendirme kuruluşu Fitch, Küresel Ekonomik Görünüm Raporu’nun eylül sayısını “Küresel Büyüme Tahminleri Yukarı Yönlü Revize Edildi Ancak ABD Ekonomisi Yavaşlıyor” başlığıyla yayımladı. Raporda, bu yıla ilişkin küresel ekonomik büyüme tahminlerinin 2025’in ikinci çeyreğinde beklenenden iyi gelen veriler doğrultusunda yukarı yönlü revize edildiği belirtildi. Dünya ekonomisinde bu yıl önemli ölçüde yavaşlama beklendiğine işaret edilen raporda, geçen yıl yüzde 2,9 olan küresel ekonomik büyüme hızının bu yıl yüzde 2,4’e ve gelecek yıl yüzde 2,3’e gerilemesinin beklendiği kaydedildi. Raporda, dünya ekonomisinin 2027’de ise yüzde 2,6 büyüyeceği öngörüldü.
ABD tahvil piyasalarında alıcılı seyir hakim olurken, ABD’nin 10 yıllık tahvil faizi haftayı yüzde 4,06 seviyesinde tamamladı. ABD’nin 10 yıllık tahvil faizi, Fed’in politika alanının genişlemesiyle 7 Nisan’dan bu yana ilk kez yüzde 4 seviyesinin altına inerek yüzde 3,99 seviyesini gördü.
Emtia Piyasaları ve Borsa Performansları
Emtia tarafında ise altının ons fiyatı geçen hafta 3 bin 674,48 dolara çıkarak en yüksek seviyesini yukarı taşıdı. Ons altın haftayı yüzde 1,6 artışla 3 bin 643 dolarda tamamladı. Artan faiz indirimi beklentileriyle gümüşün ons fiyatı 42,3 doları test ederek son 14 yılın en yüksek seviyesine çıktı. Gümüşün ons fiyatı haftayı yüzde 2,9 yükselişle 42,18 dolarda kapatırken, Brent petrolün varili yüzde 1,8 değer kazancıyla 66,6 dolarda haftayı tamamladı. Dolar endeksi de haftayı yüzde 0,2 azalışla 97,6 seviyesinden kapattı.
New York borsasında geçen hafta alıcılı bir seyir öne çıktı. Haftalık bazda New York borsasında S&P 500 yüzde 1,59, Nasdaq endeksi yüzde 1,86 ve Dow Jones endeksi yüzde 0,95 değer kazandı. Üç endeks perşembe günü kapanış rekoru kırdı.
Makroekonomik veri tarafında, ABD’de Michigan Üniversitesi tarafından ölçülen tüketici güven endeksi, eylülde 55,4 ile mayıs ayından bu yana kaydedilen en düşük seviyeye indi. Ülkede federal hükümetin bütçe açığı, tarife gelirlerinin de etkisiyle ağustosta geçen yılın aynı ayına kıyasla yüzde 9 azalarak 345 milyar dolara geriledi. Ağustos ayında gümrük vergilerinden elde edilen gelirin, geçen yılın aynı dönemine kıyasla yüzde 296 artışla 30 milyar dolara çıkması dikkati çekti. ABD Kongresi Bütçe Ofisi de ülke ekonomisine ilişkin 2025 yılı büyüme tahminini yüzde 1,9’dan 1,4’e çekerken, işsizlik oranına dair beklentisini yüzde 4,3’ten 4,5’e yükseltti.
15 Eylül ile başlayacak haftada pazartesi New York Fed sanayi endeksi, salı sanayi üretimi, kapasite kullanımı, perakende satışlar, çarşamba Fed faiz kararı, Fed Başkanı Jerome Powell’ın konuşması, konut başlangıçları, inşaat izinleri, perşembe Conference Board öncü göstergeler endeksi, haftalık işsizlik maaşı başvuruları verileri takip edilecek.
Avrupa ve Asya Piyasaları
Avrupa borsaları geçen hafta pozitif seyrederken, gelecek hafta BoE’nin faiz kararı ve Avrupa Merkez Bankası (ECB) Christine Lagarde’ın konuşması yatırımcıların odağında bulunuyor. Geçen hafta ECB üç temel politika faizini değiştirmedi. ECB Başkanı Lagarde, Avro Bölgesi’nde enflasyon oranının istedikleri seviyelerde bulunduğunu belirtti.
Asya borsaları geçen hafta alış ağırlıklı bir seyir izlerken, yeni haftada gözler BoJ’un alacağı para politikası kararlarında olacak. ABD ile Japonya arasında ticaret anlaşmasına varılması, Fed’in gevşemesine yönelik artan beklentiler bölge piyasalarında etkili oldu. Japonya Başbakanı İşiba Şigeru’nun istifası sonrasında yeni başbakanın mali ve parasal konularda daha genişlemeci politikalar izleyeceği beklentisi Japonya’da pay piyasalarını destekledi.
Gelecek hafta pazartesi Çin’de sanayi üretimi, perakende satışlar, çarşamba Japonya’da dış ticaret dengesi, cuma Japonya’da enflasyon ve BoJ’un faiz kararı açıklanacak. Pazartesi günü Japonya’da piyasalar tatil nedeniyle kapalı olacak.
Yurt İçi Gelişmeler
Yurt içinde geçen hafta satış ağırlıklı bir seyir öne çıkarken BIST 100 endeksi yüzde 3,33 düşüşle 10.372,04 puandan kapandı. Geçen hafta Türkiye Cumhuriyet Merkez Bankası (TCMB) Para Politikası Kurulu (PPK), politika faizi olan bir hafta vadeli repo ihale faiz oranını 250 baz puan düşürerek yüzde 40,5’e çekti. Ayrıca, Merkez Bankası gecelik vadede borç verme faiz oranını yüzde 46’dan 43,5’e, gecelik vadede borçlanma faiz oranını ise yüzde 41,52’den 39’a indirdi.
Bunun yanında TCMB toplam rezervleri, 5 Eylül haftasında bir önceki haftaya göre 1 milyar 750 milyon dolar artışla 180 milyar 107 milyon dolara çıkarak tüm zamanların en yüksek seviyesine ulaştı. TCMB tarafından açıklanan ödemeler dengesi verilerine göre, temmuzda cari işlemler hesabı 1 milyar 766 milyon dolar fazla verirken, altın ve enerji hariç cari işlemler hesabında da 6 milyar 29 milyon dolarlık fazla oluştu. Piyasa Katılımcıları Anketi’ne göre TÜFE yıl sonu artış beklentisi yüzde 29,69’dan 29,86’ya yükseldi. Dolar/TL, haftayı önceki haftalık kapanışın yüzde 0,3 üzerinde 41,3710’dan tamamladı.
Gelecek hafta yurt içinde pazartesi bütçe dengesi, salı konut satışları, konut fiyat endeksi, perşembe TCMB PPK toplantı özeti takip edilecek.