Girişim Yatırımları 5 Yılın Dibinde: Yabancı ve Bireysel İlgi Azalıyor

Türkiye girişimcilik ekosistemi, 2025’in ilk yarısında önemli bir dönüşüm sürecinden geçiyor. Bireysel ve yabancı yatırımcıların ilgisinde son beş yılın en düşük seviyeleri kaydedildi. Bu durum, ekosistemde daha temkinli ve stratejik bir yatırım yaklaşımının benimsendiğini gösteriyor.

Yatırımcı Sayısındaki ve Sermaye Hacmindeki Düşüş

Son beş yılda, Türkiye girişimcilik ekosistemine yatırım yapan yabancı yatırımcı sayısı 83’ten 42’ye geriledi. Bu yaklaşık olarak yüzde 49.4’lük bir azalma anlamına geliyor. Bireysel yatırımcı sayısındaki düşüş ise daha çarpıcı: 339 yatırımcıdan sadece 40’a inildi, bu da yüzde 88.2’lik bir düşüş anlamına geliyor. Yabancı sermaye hacmi de önemli ölçüde azaldı. 973.2 milyon dolardan 63.92 milyon dolara gerileyerek yüzde 93.4’lük bir düşüş yaşandı. Benzer şekilde, bireysel yatırım tutarı da 14.02 milyon dolardan 1.59 milyon dolara inerek yüzde 88.7 oranında azaldı.

Yatırım Turlarına Katılım ve Sektörel Dağılım

StartupCentrum verilerine göre, yabancı yatırımcılar 2025’in ilk yarısında 28 yatırım turuna katıldı. Bu turların sadece 9’u tamamen yabancı yatırımcılarla gerçekleşirken, 19’unda yerli yatırımcılarla birlikte yer aldılar. Yatırım yapılan sektörler arasında oyun, fintek ve çevre teknolojileri öne çıktı. Asya ve Afrika merkezli yatırımcıların ilgisi düşük kalırken, Avrupa ve Kuzey Amerika halen başlıca sermaye kaynakları olmayı sürdürdü. Oyun sektörü özelinde, yapılan 13 yatırımın 10’una yabancı yatırımcılar katılım gösterdi. Bireysel yatırımcı tarafında da benzer bir tablo gözlemlendi. 2025’in ilk yarısında sadece 40 bireysel yatırımcı yatırım yaptı. Bu sayı, 2021’deki 339 yatırımcıya kıyasla ciddi bir düşüşü işaret ediyor. Bireysel yatırımcıların katıldığı tur sayısı da azalarak sadece 7 turda yalnız bireysel yatırımcılar, 14 turda ise kurumsal yatırımcılarla birlikte yer aldılar. 2021 yılında bireysel yatırımcıların katıldığı tur sayısı 63, bireysel ve kurumsal yatırımcıların birlikte yer aldığı tur sayısı ise 71 olmuştu. Sektörel dağılıma bakıldığında, 2025’in ilk yarısında bireysel yatırımcıların en fazla ilgi gösterdiği alan sürdürülebilirlik oldu.

Yatırım Miktarlarındaki Artış ve Stratejik Dönüşüm

Dikkate değer bir nokta ise, yatırımcı sayısındaki düşüşe rağmen, yalnızca bireysel yatırımcıların bulunduğu turlarda ortalama yatırım miktarının 398 bin dolara ve medyan miktarın ise 245 bin dolara yükselmesi oldu. Bu durum, yatırımcıların daha az sayıda ancak daha yüksek tutarlı işlemlere yöneldiğini gösteriyor. 2023 ve 2024’te daha durağan seyreden yatırım davranışları, 2025’te daha seçici ve stratejik bir hale geldi.

Uzman Görüşleri ve Ekosistemdeki Değişimler

StartupCentrum Kurucu Ortağı Müge Bezgin, bu dönemi yalnızca rakamsal bir değişim olarak değil, aynı zamanda yapısal bir dönüşüm olarak değerlendirdi. Bezgin, “2025 yılının ilk yarısı, girişimcilik ekosistemimiz açısından önemli kırılmaların yaşandığı bir dönem olarak kayıtlara geçti” dedi. Yatırım adetlerindeki düşüşe rağmen yatırım başına tutarların artmasının, girişimlerin daha seçici değerlendirmelere tabi tutulduğunu gösterdiğini belirtti. Bireysel ve yabancı yatırımcı sayısındaki azalmanın erken aşama girişimler için fon bulmayı zorlaştırdığını vurgulayan Bezgin, “Türkiye’nin hâlâ yatırım çekme potansiyeli taşıdığı, ancak yatırımcıların daha seçici ve stratejik davrandığı görülüyor” şeklinde konuştu.

Finberg Yatırım ve Strateji Direktörü Gaye Ör ise yatırımcıların daha az riskli alanlara yöneldiğini dile getirdi. Ör, “Unutulmamalı ki VC’ler sonsuza dek girişimlere yatırım yapmak zorunda değil. Ellerindeki fonları daha az riskli, daha karlı alanlara kaydırmayı tercih edebilirler. Fon kapandıktan sonra yeni fon açmama kararı da alabilirler. Yatırımcının temel amacı para kazanmak. Girişimlerden yeterli getiriyi elde edemeyeceğini düşünen yatırımcı, doğal olarak daha az riskli finansal araçlara yöneliyor” değerlendirmesinde bulundu. Globaldeki yatırım tutarının 300 milyar dolara ulaştığını ve geçen yıla göre çok daha yüksek olduğunu belirten Ör, “Ancak bu tutarın yarısı yapay zekâya aktı” dedi.

Yatırım yapılan tur sayısının azaldığına dikkat çeken Ör, yatırımcıların artık yapay zeka altyapılarına yatırım yaptığını belirtti. Örneğin, OpenAI’ın tek başına 40 milyar dolar yatırım aldığını ve geçmişte bu rakamın 40 farklı girişime birer milyar dolar olarak dağıldığını ifade etti. Ör, “Fonlar azalıyor, girişim sayısı azalıyor, yatırım adetleri düşüyor. Hepsi birbirine bağlı ve ekosistemde şu an herkes önünü görmeye çalışıyor” dedi.

Gelecek Beklentileri ve Sonuç

2025 yılının ilk yarısında yaşanan bu değişimler, Türkiye girişimcilik ekosisteminin daha olgunlaşma ve seçici bir döneme girdiğini gösteriyor. Yatırımcıların daha stratejik ve odaklı bir yaklaşım benimsemesi, girişimlerin de daha sürdürülebilir ve rekabetçi iş modelleri geliştirmesini gerektiriyor. Özellikle erken aşama girişimlerin fon bulma konusunda daha dikkatli ve yaratıcı olması bekleniyor. Ekosistemdeki bu dönüşümün, uzun vadede daha sağlıklı ve sürdürülebilir bir büyüme sağlayacağı öngörülüyor.