İstanbul’da Zam Şampiyonu Özel Üniversiteler: Eğitim Ücretleri Yüzde 80 Arttı
İstanbul’da Eylül 2025 itibarıyla yaşanan fiyat değişimleri İstanbul Ticaret Odası (İTO) tarafından açıklandı. Açıklanan verilere göre, perakende sektöründe fiyatı en çok artan ve azalan ürünler belirlendi. Endekste yer alan 336 üründen 195’inin fiyatı yükselirken, 22 ürünün fiyatında düşüş gözlemlendi.
Eğitim Harcamalarında Şok Artış: Özel Üniversiteler Zirvede
Eğitim harcamaları kategorisi, Eylül ayında en dikkat çekici fiyat artışlarına sahne oldu. Özel üniversite eğitim ücretleri, yüzde 80,81’lik rekor artışla zam şampiyonu unvanını elde etti. Bu durum, özellikle dar ve orta gelirli ailelerin bütçelerini ciddi şekilde zorlayacak gibi görünüyor. Eğitimde yaşanan bu yüksek enflasyon, öğrenci ve veliler için önemli bir mali yük anlamına geliyor.
Fiyat artışlarında ikinci sırada yüzde 80,53 ile kıvırcık yer aldı. Onu, özel ilköğretim ücretleri yüzde 56,52, özel lise ücretleri yüzde 55,17, dolmalık biber yüzde 45,33 ve kreş ve anaokulu ücretleri yüzde 36,36’lık artışlarla takip etti. Karnabahar yüzde 35,38, okul kıyafetleri yüzde 31,92, taksi ücreti yüzde 29,63, okul servisi yüzde 29,62 oranında zamlanarak dikkat çeken diğer ürün ve hizmetler oldu.
Sektörel Bazda Artış ve Azalışlar
İTO verileri, sadece eğitim harcamalarındaki artışları değil, aynı zamanda diğer sektörlerdeki fiyat değişimlerini de gözler önüne seriyor. Gıda, ulaşım, ev eşyası gibi farklı kategorilerde yaşanan hareketlilik, tüketicilerin alım gücünü doğrudan etkiliyor.
Eylül ayında fiyatı en çok düşen ürün ise uçak bileti oldu. Ulaştırma harcamaları grubunda yer alan uçak biletlerinde yüzde 53,40 oranında bir gerileme yaşandı. Bu durum, özellikle seyahat planı yapanlar için olumlu bir gelişme olarak değerlendirilebilir. Gıda ve alkolsüz içecekler kategorisinde ise limon yüzde 37,36, erik yüzde 23,77 ve üzüm yüzde 17,68 oranında ucuzladı.
Şehirlerarası otobüs bilet ücretleri yüzde 10,98, günlük araba kiralama ücreti yüzde 14,27, armut yüzde 5,16 ve domates yüzde 4,91 oranında düşüş gösteren diğer kalemler arasında yer aldı. Ev eşyası grubunda ampul fiyatı yüzde 2,95 azalırken, çeşitli mal ve hizmetlerde bebek oto koltuğu yüzde 1,43, gıdada ise mandalina yüzde 1,15 ve kraker yüzde 0,77 oranında ucuzladı.
Fiyat Değişimlerinin Ekonomik Etkileri
İstanbul’da yaşanan bu fiyat değişimleri, hane halkı bütçesi üzerinde önemli bir etki yaratıyor. Özellikle eğitim harcamalarındaki yüksek artış, ailelerin diğer harcamalarını kısıtlamasına neden olabilir. Uçak biletlerindeki düşüş ise turizm sektörüne olumlu yansıyabilir.
Gıda ürünlerindeki fiyat hareketliliği ise mevsimsel faktörler ve arz-talep dengesiyle yakından ilişkili. Limon, erik ve üzüm gibi ürünlerdeki düşüş, hasat döneminin etkisiyle açıklanabilirken, diğer ürünlerdeki artışlar enflasyon baskısını gösteriyor.
Beklentiler ve Projeksiyonlar
İTO’nun açıkladığı bu veriler, önümüzdeki dönemde de fiyat artışlarının devam edebileceğine işaret ediyor. Özellikle eğitim, ulaşım ve gıda gibi temel ihtiyaçlarda yaşanan artışlar, tüketicilerin alım gücünü korumak için daha dikkatli harcama yapmasını gerektirecek. Enflasyonla mücadele kapsamında atılacak adımlar ve ekonomik politikalar, önümüzdeki dönemde fiyat istikrarının sağlanması açısından kritik önem taşıyor.