Arslanbey OSB’nin Büyüme Talebi 5 Yıldır Askıda: Yatırımlar Bekliyor
Kocaeli’nin önemli sanayi bölgelerinden Arslanbey Organize Sanayi Bölgesi (OSB), yüzde 100 doluluk oranına ulaşmasına rağmen, genişleme talebinin 5 yıldır sonuçsuz kalması nedeniyle yatırımcıların beklentilerini karşılayamıyor. OSB yönetimi, genişleme alanının “kuru” mutlak tarım arazisi olması ve bu tür arazilerin mevzuat gereği tarım dışı amaçlarla kullanılabilmesi umuduyla büyüme çalışmalarını sürdürüyor.
Genişleme Talebine Tarım Engeli
Arslanbey OSB’nin genişleme çabaları, Tarım ve Orman Bakanlığı’nın “Kamu Yararı Kararı”nı onaylamaması nedeniyle çıkmaza girdi. Toprak Koruma Kurulu, genişleme sahasının kuru mutlak tarım arazisi olması nedeniyle tarım dışı kullanımının uygun olduğuna karar vermiş olsa da, Bakanlık onayı olmadan fiziki genişleme mümkün değil. OSB yönetimi, 5 yıldır tekrar tekrar rapor hazırlayarak ilgili idarelere başvuruda bulunuyor.
Üniversite Raporu Kamu Yararını Vurguluyor
Son olarak, Ankara Üniversitesi Uygulamalı Bilimler Fakültesi Gayrimenkul Geliştirme ve Yönetimi Bölümü’ne hazırlatılan bir rapor, genişlemenin kamu yararına olduğunu ortaya koyuyor. Raporda, 10 milyar dolarlık üretim yapılan bölgede genişlemenin gerçekleşmesi halinde, yapılacak yatırımların gayri safi milli hasılaya 3 milyar dolar katkıda bulunacağı, 3,6 milyar dolarlık sabit tesis yatırımı yapılacağı, 1 milyar dolar ihracat artışı sağlanacağı ve 10 bin kişilik istihdam kapasitesi yaratılacağı belirtiliyor. Raporda ayrıca, OSB’de faaliyet gösteren firmaların yeni yatırımlar için yer ihtiyacı olduğu ve 35 yeni yatırımcının da yatırım için yer talebinde bulunduğu vurgulanıyor.
Raporda, başvurusu yapılan bölgenin OSB sınırlarına eklenmesiyle sağlanacak genişlemede kamu yararı bulunduğu belirtilmesine rağmen, kuru tarım arazisinin amacı dışında kullanımını mümkün kılacak kamu yararı kararının çıkmaması, yatırımların askıda kalmasına neden oluyor.
Bürokratik Süreçler ve Reddedilen Başvurular
Arslanbey OSB’nin genişleme alanına ilişkin tarım dışı kullanım başvurusu ilk kez 22.10.2021’de yapıldı. Ancak, Tarımsal Arazileri Değerlendirme Sistemi’nde (TAD) istenen revizeler ve çeşitli nedenlerle başvuru reddedildi. OSB yönetimi, 2021 yılından 2025 yılına kadar birçok kez başvuruda bulunsa da, Tarım Reformu Genel Müdürlüğü tarafından reddedildi.
Kocaeli Valiliği’nden Onay, Bakanlık Engeli
Kocaeli Valiliği, Tarım Reformu Genel Müdürlüğü’ne yazdığı yazıda, 65,2 hektarlık OSB alanının tarım dışı kullanımının Toprak Koruma Kurulu tarafından uygun bulunduğunu belirtmişti. Ancak, dosyanın onaya sunulabilmesi için gerekli olan Kamu Yararı Kararı’nın ilgili Bakan tarafından imzalı olması gerektiği vurgulanmıştı. Üniversite raporu da OSB genişlemesinin kamuya yarar sağlayacağını belirtmesine rağmen, Bakanlık henüz bir karar vermedi.
Sanayicilerin Kamulaştırma Zorunluluğu
Arslanbey OSB’nin sonradan OSB’ye dönüştürülmesi, sanayiciler için farklı bir durum yarattı. Sanayiciler, genişleme alanının kuru mutlak tarım arazisi olmasının yanı sıra, daha önceden kendilerine ait olan arazileri kamulaştırma zorunluluğu ile karşı karşıya kaldılar.
Arslanbey OSB Yönetim Kurulu Başkanı’nın Açıklamaları
Arslanbey OSB Yönetim Kurulu Başkanı Bahattin Ertuğ, OSB’nin yatırım ve üretim için çok uygun bir yer olduğunu, lojistik olarak ulaşım ağlarına yakın olması ve altyapısının hazır olması nedeniyle avantajlı olduğunu belirtiyor. Ertuğ, mevcut altyapıyı kullanarak maliyetleri minimize ederek büyümek ve ihracata dönük üretimi artırmak istediklerini vurguluyor. Ayrıca, çevre dostu, sürdürülebilir ve yeşil bir üretim ortamı oluşturmak amacında olduklarını da ekliyor.
Ertuğ, üretici ve ihracatçıların maliyetlerinin yüksek olduğunu, bu nedenle rekabet avantajı yaratmak için maliyetleri düşürmeye çalıştıklarını belirtiyor. Ayrıca, diğer ülkelerin üreticilerini ve ihracatçılarını desteklediğini, bu nedenle rekabetin giderek arttığını ifade ediyor. Ertuğ, ucuz üretim yapabilenlerin pazarda kalabildiğini, bu nedenle desteğe ihtiyaç duyduklarını vurguluyor.
Lojistik Avantajlar ve Yatırım Talepleri
Arslanbey OSB, Cengiz Topel Havalimanı’nın hemen yanı başında bulunuyor ve otoyol, karayolu ve demiryolu hatları ile bağlantısı bulunuyor. Yarımca, Derince ve Körfez limanlarına yakınlığı, OSB’nin lojistik avantajlarını artırıyor. OSB’nin yüzde 100 doluluk oranına sahip olması nedeniyle yeni yatırım taleplerine karşılık verilemiyor. OSB’nin rekabet gücünün sürdürülebilmesi için yeni genişleme alanlarına yönelik planlamalar yapılması büyük önem taşıyor.
Firma Talepleri Raporla Belgelendi
Ankara Üniversitesi’ne hazırlatılan raporda, firmaların genişleme taleplerine tek tek yer verildi. TOGG parçaları üreten Happines Tech, yeni siparişler için 100 bin metrekare sanayi arsası talebinde bulunurken, Uzer Makine 25 milyon dolar ihracat yaptığını belirterek yeni yatırımlar için yer talebinde bulundu. Yıldız Entegre, OSB dışındaki parsellerin OSB’ye katılmasını istedi. IKEA’nın tedarikçilerinden Mehtap Mutfak, genişleme yatırımları için yere ihtiyaç duyduklarını bildirdi. Almesan Alüminyum da yer talebinde bulundu. Ayrıca, 38 yeni yatırımcı da yatırım talebinde bulundu ve 172 hektar yeni sanayi parseli ihtiyacı doğdu.
Sonuç olarak, Arslanbey OSB’nin genişleme talebinin 5 yıldır sonuçsuz kalması, bölgedeki yatırım potansiyelini olumsuz etkiliyor. Bakanlığın Kamu Yararı Kararı’nı onaylaması, bölgenin kalkınmasına ve ülke ekonomisine önemli katkılar sağlayacak yeni yatırımların önünü açabilir.