Bakan Kacır: AB ile Ar-Ge ve Savunma Alanlarında İşbirliği Şart

Sanayi ve Teknoloji Bakanı Mehmet Fatih Kacır, Brüksel temasları kapsamında Avrupa Birliği (AB) Komisyonu yetkilileriyle gerçekleştirdiği görüşmelerin ardından önemli açıklamalarda bulundu. Bakan Kacır, AB ile Türkiye arasındaki ilişkilerin her iki taraf için de büyük önem taşıdığını vurgulayarak, özellikle araştırma, geliştirme (Ar-Ge), inovasyon ve savunma sanayi alanlarında işbirliğinin artırılması gerektiğinin altını çizdi.

Türkiye ve AB İlişkilerinde Yeni Dönem

Bakan Kacır, AB Komisyonunun Startup, Araştırma ve İnovasyondan sorumlu üyesi Ekaterina Zaharieva ile yaptığı görüşmede, Türkiye-AB, Bilim, Araştırma, Teknoloji ve Yenilik Yüksek Düzeyli Diyalog 3. Toplantısı’nın gerçekleştirileceğini belirtti. Bu toplantıların, mevcut işbirliğini daha da güçlendireceğine olan inancını dile getirdi. Kacır, “AB ve Türkiye ilişkileri iki taraf açısından da çok kıymetli. AB, Türkiye’nin en büyük ekonomik ve ticari paydaşı. Bu ilişkileri besleyen en önemli unsurlardan biri, araştırma, inovasyon ve girişimcilik alanında gerçekleştirdiğimiz işbirlikleri.” dedi.

Türkiye’nin 2003 yılından bu yana AB çerçeve programlarının bir parçası olduğunu hatırlatan Bakan Kacır, bu işbirliklerinin Türkiye’nin araştırma geliştirme ekosisteminin gelişimine büyük katkı sağladığını vurguladı. Ufuk Avrupa programı kapsamında, Türkiye’den 1194 araştırmacı ve şirketin 729 projede yer alarak 362 milyon avro hibe kazandığını belirtti. Ayrıca, Türkiye’nin koordinatörlük rolü üstlendiği 29 projeye dikkat çekti.

2021-2027 yıllarını kapsayan Ufuk Avrupa programında, Türkiye’den araştırmacılar ve ilgili kurumların büyük ölçekli 55 uluslararası işbirliği projesine liderlik ettiğini ifade eden Kacır, bu durumun Türkiye’deki Ar-Ge ve inovasyon ekosisteminin geldiği seviyeyi gösterdiğini söyledi.

Türkiye’nin Ar-Ge ve İnovasyon Alanındaki Yükselişi

Bakan Kacır, Türkiye’nin son 22 yılda Ar-Ge ve inovasyon kapasitesinde önemli bir artış kaydettiğini vurguladı. 2002’de milli gelirin binde 5’inin Ar-Ge’ye ayrılırken, bu oranın geçen yıl yüzde 1,46’ya yükseldiğini, Ar-Ge harcamalarının ise 1,2 milyar dolardan 19,9 milyar dolara ulaştığını belirtti. Özel sektörün Ar-Ge faaliyetlerine liderlik etmesinin de önemli bir gösterge olduğunu ifade eden Kacır, Türkiye’deki Ar-Ge faaliyetlerinin yüzde 65’inin Türk özel sektörü tarafından gerçekleştirildiğini söyledi.

Türkiye’nin Ar-Ge insan kaynağının da önemli ölçüde arttığını belirten Kacır, 2002’de sadece 29 bin olan tam zamanlı Ar-Ge insan kaynağının geçen yıl 311 bine yükseldiğini kaydetti. “Bütün bunlar aslında Türkiye’nin Avrupa’da en hızlı araştırma geliştirme kabiliyetlerini yükselten ülkelerden biri haline geldiğinin ispatı niteliğinde. Milli gelirimizden araştırma geliştirmeye ayırdığımız pay İtalya-İspanya gibi Avrupa’nın önde gelen ülkeleriyle aynı düzeye erişti.” dedi.

Bakan Kacır, Türkiye’deki teknopark sayısının 113’e ulaştığını ve bu teknoparklarda 12 bin teknoloji girişiminin Ar-Ge ve inovasyon çalışmalarını sürdürdüğünü belirtti. Ayrıca, özel sektör bünyesinde 1700’den fazla Ar-Ge ve tasarım merkezinin bulunduğunu ifade etti.

Fikri Mülkiyetteki Başarı ve Gelecek Beklentileri

Türkiye’nin fikri mülkiyet alanında da önemli bir gelişme kaydettiğine dikkat çeken Bakan Kacır, 2002’de 414 olan yerli patent başvuru sayısının geçen yıl 10 bini aştığını ve Türkiye’nin artık patent başvuru sayısında dünyada ilk 10 ülke arasında yer aldığını söyledi. Ayrıca, uluslararası patent başvurularında kadın buluşçuların payı göstergesinde Türkiye’nin dünya lideri olduğunu vurguladı.

AB’nin inovasyon ve araştırma geliştirmeye ayırdığı kaynakların önümüzdeki dönemde artacağını belirten Kacır, 2028-2034 dönemini kapsayacak programlarla ilgili hazırlık çalışmalarının hızla devam ettiğini anlattı. “2028-2034 yıllarını kapsayacak bir sonraki AR-GE çerçeve programının, Ufuk Avrupa programının bir sonraki versiyonunun mevcudun iki katına yakın bir bütçeye sahip olması öngörülüyor. 10. çerçeve programının 175 milyar avroya çıkması öngörülüyor. Bu Türkiye için yeni fırsatların doğacağına işaret ediyor. Yine bunun yanında Avrupa Rekabetçilik Fonu 451 milyar avroya yakın bir bütçeye sahip olabilir. Bütün bu programlara Türkiye’nin güçlü AR-GE ve yenilik ekosistemiyle katılımını biz çok önemsiyoruz.” dedi.

Kacır, Türkiye-AB ilişkilerinde Gümrük Birliği’nin güncellenmesi ve kapsamının geliştirilmesiyle Türk vatandaşlarına vize serbestisi sağlanmasının da önemli olduğunu vurguladı.

Savunma Sanayiinde İşbirliği Vurgusu

AB’nin 150 milyar avroluk “Avrupa Güvenlik Eylemi” (SAFE) ortak savunma finansman programına ilişkin Bakan Kacır, Türkiye’nin bu programda da güçlü bir şekilde yer alması gerektiğini belirtti. Türkiye’nin savunma sanayindeki yerli ve milli sistemlerinin payını yüzde 20’lerden yüzde 80’lere çıkarmayı başardığını ve bazı kritik savunma teknolojilerinde dünyanın lider ülkeleri arasında olduğunu vurguladı. Özellikle insansız hava araçları pazarında Türk markalarının önemli bir paya sahip olduğunu belirtti.

“Bütün bunların Türkiye’nin dışarıda tutulduğu bir yaklaşımla ele alınması söz konusu olmayacaktır diye öngörüyoruz. Türkiye’nin sahip olduğu savunma teknolojileri kapasitesi bütün dünyaca malum.” diyen Kacır, kazan-kazan anlayışı içinde Türkiye’nin kabiliyetlerini, imkanlarını ve fırsatlarını Avrupalı paydaşlarıyla buluşturarak daha güvenli bir Avrupa için birlikte çalışmak arzusunda olduklarını dile getirdi. Bu temasların önümüzdeki dönemde bu alanlardaki işbirliklerinin önünü açacağını umduğunu ifade etti.