Diyarbakır’dan Yapay Zeka Uyarısı: Teknolojiye Ayak Uyduran Arayı Açacak
Diyarbakır, teknoloji ve yapay zekanın küresel ekonomideki artan önemine dikkat çeken önemli bir sempozyuma ev sahipliği yaptı. Diyarbakır Valiliği, Büyükşehir Belediyesi, Ticaret ve Sanayi Odası, Ticaret Borsası, Organize Sanayi Bölgesi Başkanlığı, Doğu Güneydoğu Sanayici ve İş İnsanları Dernekleri Federasyonu (DOGÜNSİFED) ve EKONOMİ gazetesi işbirliğiyle düzenlenen “Uluslararası Ekonomi, Siyaset ve Yönetim Sempozyumu”, Dicle Üniversitesi İktisadi ve İdari Bilimler Fakültesi tarafından organize edildi.
Sempozyumun ilk ayağı, “Yapay Zekâ Çağından Küresel Ekonomik Güç Dengeleri” temasıyla Dicle Üniversitesi 15 Temmuz Kültür ve Kongre Merkezi’nde gerçekleştirildi. İkinci ayağı ise “Diyarbakır Ekonomi Buluşmaları” adıyla, “Yapay Zekâ Çağında İşletmelerin Gelecek Stratejileri ve Riskler” temasıyla OSB Müdürlüğü M. Şirin Acar Kongre Merkezi’nde düzenlendi.
Veri İşleme ve Geleceğin İnşası
İktisadi ve İdari Bilimler Fakültesi Dekanı Pelin Karatay Göğül, açılış konuşmasında, sempozyumun bu yıl sekizincisinin düzenlendiğini ve 95 katılımcı ile 68 bildirinin yer aldığını belirtti. Göğül, bu yılki sempozyumun, iş dünyası, sivil toplum liderleri ve yatırımcılarla bir araya gelme fırsatı sunan “Diyarbakır Ekonomi Buluşmaları” özel oturumuyla bir ilke imza attığını vurguladı. Göğül, “Artık sermayenin yanına veri, emeğin yanına algoritma, kararın yanına öngörü eklenmektedir. Uluslararası rekabette klasik üstünlükler yerini teknolojik kapasiteye, inovasyona ve bilgi egemenliğine bırakmaktadır. Günümüzde veri, artık yeni petrol değil; ondan da öte, küresel egemenliğin yeni dili haline gelmiştir. Kim veriyi daha etkin işleyebiliyorsa, kim algoritmaları ekonomik stratejiye dönüştürebiliyorsa, geleceğin gücünü de o inşa etmektedir” ifadelerini kullandı.
Teknolojik Sıçrama ve Ekonomik Güç
Dicle Üniversitesi Rektörü Kamuran Eronat ise konuşmasında, her devrimin önce bir teknolojik sıçrama ile başladığına dikkat çekti. Eronat, yapay zekanın sadece teknolojik bir yenilik olmadığını, aynı zamanda ekonomik gücün, verimliliğin ve rekabetin ana belirleyicisi haline geldiğini vurguladı. Eronat, “Ülkeler arasındaki rekabet artık teknolojik kapasite, yapay zekâ altyapısı ve insan sermayesi üzerinden yürütülüyor. ABD, Çin ve Avrupa Birliği gibi aktörler arasındaki rekabet yalnızca ekonomik değil, aynı zamanda veri işleme gücü ve teknolojik kapasite temelinde ilerlemektedir. Bu dönüşüm sürecinde Türkiye gibi genç, üretken ve girişimci nüfusa sahip ülkeler için önemli bir fırsat penceresi açılmıştır. Türkiye, rekabet ekonomisine dayalı bu yeni dönemde kendi teknolojisini üreten, algoritmalarını geliştiren bir ülke olmak zorundadır. Bunun yolu da üniversitelerden, yani bilimden geçmektedir” dedi.
Yapay Zeka Çağında Küresel Dengeler Paneli
Sempozyumda, EKONOMİ Gazetesi Yönetim Kurulu Başkanı Hakan Güldağ’ın moderatörlüğünde “Yapay Zekâ Çağında Küresel Ekonomik Güç Dengeleri” konulu bir panel düzenlendi. Panelde konuşan Fayetteville State University’den Prof. Dr. Robert W. McGee, yapay zekânın küresel ekonomik güç dengelerindeki yerine değinerek, yapay zeka ile aynı seviyede kalmanın sürekli güncel kalmayı gerektirdiğini vurguladı. McGee, yapay zekanın olumlu yönlerine değinerek, sanayi devriminde makineleşmeyle ortaya çıkan iş kaybı korkusunun aksine, uzun vadede daha fazla iş imkanı sağlayabileceğini ifade etti.
Bielefeld University’den Prof. Dr. Rıza Öztürk ise, yapay zekâ çağında Avrupa’daki riskler üzerine konuştu. Öztürk, Avrupa’daki yerli şirketler için, sanayi devriminden itibaren ilk defa ekonomi temellerinin değiştiğini ve yeni enerji kaynakları ile jeopolitik düzenlemelere göre değişikliklerin yapay zeka üzerinde yoğunlaştığını belirtti. Yapay zekânın hayatın içinde bulunan, üretkenliği, yarışmacı ruhu ve ulusal güvenliği etkileyen bir güç olduğunu vurguladı.
Diyarbakır Ekonomi Buluşmaları ve Gelecek Stratejileri
Sempozyumun ikinci programı olan “Diyarbakır Ekonomi Buluşmaları”nda konuşan DOGÜNSİFED Başkanı Devrim Türk, küresel ekonomik sistemin tek kutuplu olamadığını ve çok merkezli bir yapıya dönüştüğünü söyledi. Türk, dünyada ekonomi, teknolojik gelişmeler, yapay zekâ, yeşil dönüşüm ve sanayi 4.0 ile hızlı bir değişim yaşandığını belirterek, bu değişime ayak uyduranlarla uyduramayanlar arasındaki farkın açıldığına dikkat çekti. Türk, uzmanlara göre önümüzdeki yıllarda mevcut mesleklerin yüzde 50’sinin olmayacağını ve ülkelerin bu yarışta geç kalmamak için adil bir rekabet düzeni, özgür bir girişim ortamı ve insanların becerilerini geliştirecekleri bir eğitim sistemi için yarıştıklarını ifade etti.
Diyarbakır OSB Başkanı Mustafa Fidan, yapay zekânın sadece teknoloji dünyasının bir konusu olmadığını, üretimden yönetime kadar her alanda iş yapış biçimlerini değiştirdiğini belirtti. Fidan, büyük ölçekli şirketlerin bu teknolojilere daha kolay eriştiğini ancak KOBİ’ler için yüksek yatırım maliyetleri ve nitelikli insan kaynağı ihtiyacının dönüşüm sürecinde geride kalma riskini beraberinde getirdiğini vurguladı.
Rekabet ve Dönüşüm Zorunluluğu
Diyarbakır Ticaret ve Sanayi Odası Başkanı Mehmet Kaya, “Çok kısa zaman içerisinde yapay zekâ kullanan işletmeler rakibimiz olacak” diyerek, işletmelerin yeni nesil işletmelere dönüşmesinin zorunlu olduğunu belirtti. Kaya, Türkiye’nin ekonomik sorunlarına rağmen, işletmelerin biran önce yeni nesil işletmeye dönüştürülmesinin önemine vurgu yaptı. Kaya, ekonominin ülkeler arası ve toplumlar arası ilişkileri düzeltme konusunda etkin olduğunun farkında olunması gerektiğini söyledi.
Sempozyum, yapay zekanın ekonomik güç dengelerini yeniden şekillendirdiği bu dönemde, teknolojiye ayak uydurmanın ve dönüşümün önemini vurgulayarak sona erdi.
