Orta Vadeli Programda “Güvenceli Esneklik”: Çalışma Hayatında Yeni Dönem Başlıyor

2026-2028 dönemini kapsayan Orta Vadeli Program (OVP), Resmi Gazete’de yayımlanarak yürürlüğe girdi. Program, istihdam alanında dikkat çekici bir dönüşümü hedefleyerek “güvenceli esneklik” kavramını ön plana çıkarıyor. Bu yeni çalışma modeli, işgücü piyasasının değişen ihtiyaçlarına cevap vermeyi ve sürdürülebilir bir istihdam yapısı oluşturmayı amaçlıyor.

Güvenceli Esneklik Nedir ve Neden Önemli?

OVP’de yer alan bilgilere göre, “İşgücü piyasasının sektörel dönüşümlerle değişen ihtiyaçlarına uyum sağlamak, kadın erkek fırsat eşitliğini güçlendirmek ve iş yaşam dengesini korumak amacıyla yeni nesil çalışma biçimlerine yönelik düzenlemeler hayata geçirilerek, güvenceli esneklik geliştirilecek, işgücünün yeşil ve dijital dönüşümün gerekliliklerine uyumu artırılarak sürdürülebilir istihdam yapısı desteklenecektir.” Bu ifade, güvenceli esnekliğin sadece bir çalışma modeli olmanın ötesinde, daha geniş bir ekonomik ve sosyal vizyonun parçası olduğunu gösteriyor.

Programda, “Yeni nesil çalışma modellerinde yaşanan gelişmeler doğrultusunda işgücü piyasasının ihtiyaçları ve iş yaşam dengesi gözetilerek sosyal taraflarla diyalog halinde mevzuat düzenlemeleri hayata geçirilecek ve güvenceli esneklik sağlanacaktır. İşgücü piyasasında güvenceli esnekliği ve erişimi artırmak amacıyla İşsizlik Sigortası Fonu kaynaklı pasif işgücü programlarının yararlanma koşullarının kolaylaştırılması sağlanacaktır.” denilerek, modelin hayata geçirilmesinde sosyal diyalog ve mevcut destek mekanizmalarının etkin kullanımının önemine vurgu yapılıyor.

Güvenceli Esnekliğin İçeriği ve Uygulama Takvimi

OVP’de, bu modelin uygulanmaya başlanacağı tarih olarak 2026 yılı işaret ediliyor. Peki, güvenceli esneklik tam olarak neleri kapsıyor? Model, işe alma ve işten çıkarma süreçlerinde esneklik, esnek iş sözleşmeleri, işletmelerin piyasa dalgalanmalarına uyum sağlayabilmesi için fazla çalışma ve kısmi süreli çalışma gibi uygulamalar, iş ve görev tanımlarında değişme esnekliği ve performansa dayalı ücretlendirme gibi unsurları içeriyor.

Güvenceli esneklik, çalışma yaşamında “Bir yandan işgücü piyasalarının, iş organizasyonlarının ve çalışma ilişkilerinin esnekliğini kuvvetlendirirken, diğer taraftan, özellikle dezavantajlı kesimler ve işgücü piyasası dışında kalanlar için iş güvencesi ve sosyal güvenlik haklarının kuvvetlendirilmesidir” şeklinde tanımlanıyor. Bu tanım, modelin sadece işverenlere değil, aynı zamanda çalışanlara da fayda sağlamayı amaçladığını gösteriyor.

Diğer Önemli Düzenlemeler: BES ve Dijital Türk Lirası

Orta Vadeli Program sadece güvenceli esneklik ile sınırlı değil. Programda, 25 yaş altı öğrencilerin bireysel emeklilik sistemine otomatik katılımı da yer alıyor. Programda bu konuya ilişkin olarak “Yükseköğretim kurumlarına kayıtlı 25 yaş altı öğrencilerin BES’e katılımlarını ve sistemde kalmalarını teşvik edici uygulamalar hayata geçirilecektir. Yatırım fonlu birikimli hayat sigortaları yaygınlaştırılacaktır” ifadelerine yer veriliyor. Bu düzenleme, gençlerin erken yaşta tasarruf alışkanlığı kazanmasını ve emeklilik dönemlerine daha iyi hazırlanmasını hedefliyor.

Bir diğer dikkat çekici proje ise dijital Türk lirası. Programda bu düzenlemenin amacı, “Ödeme ve elektronik para kuruluşlarının verimliliklerini ve rekabet güçlerini artırmak amacı ile bulut bilişim kullanım imkânları iyileştirilecek ve yaygınlaştırılacaktır. Dijital Türk lirasının iktisadi, hukuki ve güvenlik boyutları ele alınarak kullanıma sunulması ve yaygınlaştırılmasına yönelik çalışmalar yürütülecektir.” şeklinde açıklanıyor. Bu proje, Türkiye’nin finansal altyapısını modernize etmeyi ve dijitalleşen dünyaya uyum sağlamayı amaçlıyor.

Sonuç: OVP ile Çalışma Hayatında Yeni Bir Sayfa Açılıyor

Orta Vadeli Program, 2026-2028 dönemi için Türkiye ekonomisi için önemli hedefler ortaya koyuyor. Özellikle çalışma hayatında güvenceli esneklik modeline geçiş, hem işverenler hem de çalışanlar için önemli değişiklikler getirecek gibi görünüyor. Bu modelin başarılı bir şekilde uygulanması, işgücü piyasasının daha dinamik ve rekabetçi hale gelmesine katkı sağlayabilir. Ancak, modelin sosyal diyalog içinde ve tüm paydaşların çıkarlarını gözeterek hayata geçirilmesi büyük önem taşıyor.

OVP’de yer alan diğer düzenlemeler, özellikle gençlerin BES’e katılımı ve dijital Türk lirası projesi, Türkiye’nin geleceğine yönelik önemli adımlar olarak değerlendirilebilir. Bu projelerin başarılı bir şekilde hayata geçirilmesi, Türkiye ekonomisinin daha sürdürülebilir ve rekabetçi bir yapıya kavuşmasına yardımcı olabilir.