BİSAM Raporu: Açlık Sınırı 25 Bin TL’yi, Yoksulluk 89 Bin TL’yi Aştı
DİSK/Birleşik Metal-İş Sınıf Araştırmaları Merkezi (BİSAM), Haziran 2025 dönemine ilişkin açlık ve yoksulluk sınırı raporunu yayımladı. Rapor, Türkiye’deki ekonomik koşulların haneler üzerindeki baskısını çarpıcı bir şekilde gözler önüne seriyor. Özellikle gıda enflasyonunun ve temel ihtiyaçlardaki fiyat artışlarının, vatandaşların alım gücünü ne denli zorladığı net bir şekilde anlaşılıyor.
Açlık Sınırı: 25 Bin TL’yi Aştı
Rapora göre, dört kişilik bir ailenin sağlıklı ve dengeli beslenmesi için yapması gereken aylık gıda harcaması tutarını ifade eden açlık sınırı, Haziran 2025 için 25 bin 811 TL olarak gerçekleşti. Bu rakam, özellikle asgari ücret ve ortalama ücret seviyelerinde çalışan aileler için ciddi bir geçim sıkıntısı anlamına geliyor. Yetersiz ve dengesiz beslenme, uzun vadede halk sağlığı üzerinde de olumsuz etkiler yaratabilir.
Bireysel Beslenme Maliyetleri
Açlık sınırı sadece dört kişilik aileler için değil, bireyler için de önemli bir gösterge. BİSAM’ın verilerine göre:
- Yetişkin bir erkeğin sağlıklı beslenmesi için gereken aylık gıda harcaması: 7 bin 265 TL
- Yetişkin bir kadının sağlıklı beslenmesi için gereken aylık gıda harcaması: 6 bin 923 TL
- 15-18 yaş arası bir gencin sağlıklı beslenmesi için gereken aylık gıda harcaması: 7 bin 161 TL
- 4-6 yaş arası bir çocuğun sağlıklı beslenmesi için gereken aylık gıda harcaması: 4 bin 462 TL
Yoksulluk Sınırı: 89 Bin TL’yi Aştı
Açlık sınırı tek başına yeterli bir gösterge değil. Eğitim, sağlık, barınma, eğlence, ısınma, ulaşım gibi temel ihtiyaçları da kapsayan yoksulluk sınırı, hanelerin gerçek ekonomik durumunu daha iyi yansıtıyor. BİSAM’ın raporuna göre, dört kişilik bir ailenin bu giderleri karşılayabilmesi için gereken aylık harcama tutarı, yani yoksulluk sınırı 89 bin 282 TL olarak gerçekleşti. Bu yüksek rakam, Türkiye’deki orta gelirli ve dar gelirli vatandaşların büyük bir bölümünün ciddi bir geçim sıkıntısı içinde olduğunu gösteriyor.
Tek Başına Yaşayanların Yoksulluk Sınırı
Tek başına yaşayan bir bireyin sağlıklı beslenmesi ve diğer temel ihtiyaçlarını karşılayabilmesi için gereken toplam harcama tutarı ise 41 bin 857 TL olarak belirlendi. Bu rakam, özellikle büyük şehirlerde yaşayan ve yalnız çalışan bireylerin ekonomik olarak ne kadar zorlandığını ortaya koyuyor.
Günlük Harcama Gereksinimi: 860 TL
BİSAM’ın hesaplamalarına göre, dört kişilik bir ailenin günlük harcama gereksinimi 860 TL‘ye ulaştı. Bu harcamanın dağılımına bakıldığında, gıda harcamalarının önemli bir yer tuttuğu görülüyor.
Gıda Harcamalarının Dağılımı
Haziran 2025 döneminde gıda harcamalarında en yüksek payı meyve ve sebze (288.4 TL) alırken, onu süt ve süt ürünleri (207,79 TL) takip etti. Et, tavuk ve balık için yapılması gereken minimum harcama tutarı ise 161.83 TL olarak gerçekleşti. Ekmek için günlük 71.43 TL, katı ve sıvı yağlar için 41.02 TL, yumurta için 13.12 TL, şeker, bal, reçel ve pekmez için ise 19.42 TL harcama yapılması gerekiyor.
Meyve ve Sebzenin Payı Yükseldi
Meyve fiyatlarındaki artışın etkisiyle, meyve ve sebze harcamaları toplam gıda harcamaları içinde en büyük paya sahip oldu. Günlük 288 TL’lik harcama gereksinimi ve yüzde 33,5‘lik oranı ile meyve ve sebze, aile bütçesinde önemli bir yük oluşturuyor. Et, yumurta ve kurubaklagil grubu yüzde 24,9 ile ikinci sırada yer alırken, süt ve süt ürünleri grubunun payı yüzde 24,2 oldu. Ekmek ve tahıl grubunun toplam içindeki payı yüzde 10,43, diğer gıda harcamalarının toplam içindeki payı ise yüzde 7 olarak belirlendi.
BİSAM’ın Haziran 2025 raporu, Türkiye’deki ekonomik koşulların özellikle dar gelirli ve orta gelirli haneler üzerindeki olumsuz etkilerini net bir şekilde ortaya koyuyor. Artan enflasyon ve yükselen fiyatlar, vatandaşların temel ihtiyaçlarını karşılamasını zorlaştırırken, açlık ve yoksulluk sınırının sürekli yükselmesi, ekonomik politikaların yeniden gözden geçirilmesi gerektiğini gösteriyor.