Türkiye-Afrika Ticaretinde Rekor Hedef: Hacim 35 Milyar Doları Aşacak mı?

Türkiye ile Afrika arasındaki ticari ilişkilerde önemli bir dönemece giriliyor. Dış Ekonomik İlişkiler Kurulu (DEİK) Başkanı Nail Olpak’ın açıklamaları, Türkiye-Afrika ticaret hacminin rekor seviyelere ulaştığını ve bu yükselişin devam edeceğini gösteriyor. Geçtiğimiz yıl 32,8 milyar dolar seviyesine ulaşan ticaret hacminin, bu yıl sonunda 35 milyar doları aşması hedefleniyor. Uzun vadeli hedef ise bu rakamı 75 milyar dolara çıkarmak.

Ticaret Hacminde İstikrarlı Yükseliş

Türkiye’nin Afrika ile olan ticaret hacmi son yıllarda istikrarlı bir şekilde artış gösteriyor. Geçen yılki 32,8 milyar dolarlık hacmin 21,5 milyar dolarını ihracat, 11,3 milyar dolarını ise ithalat oluşturdu. İhracatta öne çıkan ürünler arasında makineler, demir-çelik, enerji, otomotiv, elektrikli cihazlar, plastikler ve gıda ürünleri (özellikle un, pastacılık ürünleri ve yağlar) bulunuyor. İthalatta ise enerji, otomotiv, kakao, tarım ürünleri ve madenler dikkat çekiyor.

Bu yılın ilk 8 ayında da ticaret hacmindeki artış devam etti. 14,6 milyar dolar ihracat ve 7,7 milyar dolar ithalat gerçekleştirildi. Bu ivmeyle yıl sonu için belirlenen 35 milyar doları aşma hedefi oldukça gerçekçi görünüyor. Ancak Olpak, büyümenin enerji fiyatları, bölgesel siyasi gelişmeler ve lojistik maliyetlerine göre değişkenlik gösterebileceği uyarısında bulunuyor.

Orta ve Uzun Vadeli Hedefler

Türkiye ile Afrika arasındaki ticarette sadece kısa vadeli hedefler değil, orta ve uzun vadeli hedefler de büyük önem taşıyor. DEİK Başkanı Nail Olpak, gelecek yıldan itibaren ilk etapta 40 milyar dolar seviyesine ulaşmayı, sonrasında ise 50 milyar dolar ve ardından 75 milyar dolarlık hedeflerin belirlendiğini ifade ediyor.

Bu hedeflere ulaşmak için atılması gereken adımlara da değinen Olpak, özellikle ürün çeşitliliğinin artırılması ve ihracat yapısındaki Mısır, Fas, Cezayir ve Libya gibi birkaç ülkeye odaklı yapının kırılması gerektiğini vurguluyor. Ayrıca, lojistik altyapısının, yatırım ve finansman mekanizmalarının güçlendirilmesi ile Afrika pazarına özel çözümler geliştirilmesi büyük önem taşıyor. Öne çıkması beklenen öncelikli sektörler ise yeşil enerji ve altyapı projeleri, tarım ve gıda güvenliği, sağlık teknolojileri, dijitalleşme, tekstil ve inşaat-müteahhitlik olarak sıralanıyor.

“Kazan-Kazan” İlkesi ve Yeni Stratejiler

Türkiye’nin Afrika ile ilişkilerini “kazan-kazan” ilkesi üzerine inşa ettiğini belirten DEİK Başkanı, “Afrika Ülkeleriyle Ticari ve Ekonomik İlişkilerin Geliştirilmesi Stratejisi” kapsamında atılacak adımları detaylandırıyor. Bu strateji kapsamında, karşılıklı üst düzey ziyaret sayısının artırılması, ürün çeşitliliği ve ihracat destekleri, ticari, ekonomik ve teknik işbirliği anlaşmalarının sayısının artırılması hedefleniyor. Ayrıca Türk Eximbank finansman imkanlarının genişletilmesi, serbest ticaret ve yatırım teşvik anlaşmaları, savunma sanayinin tanıtılması ve kıtada müteahhitlik hizmetlerine girişilmesi gibi başlıklar da gündemde.

Olpak, stratejinin sadece Kuzey Afrika’ya değil, Sahraaltı Afrika ülkelerine de daha güçlü açılım yapılmasına katkı sağlayacağını ifade ediyor. Nihai hedefin ise lojistik merkezleri ve yerel üretim ortaklıkları aracılığıyla Türk ürünlerinin Afrika iç pazarında daha rekabetçi hale gelmesini sağlamak olduğunu belirtiyor.

Türkiye-Afrika İş ve Ekonomi Forumu

Türkiye’nin Afrika ile ticari ilişkilerini daha da güçlendirmek amacıyla Ticaret Bakanlığı ev sahipliğinde, Afrika Birliği koordinasyonunda ve DEİK organizasyonuyla bu yıl 5’incisi düzenlenecek olan Türkiye-Afrika İş ve Ekonomi Forumu, 16-17 Ekim tarihlerinde İstanbul Kongre Merkezi’nde gerçekleştirilecek.

Forumun ana teması “Türkiye-Afrika İlişkilerini Güçlendirerek Ortak Kazanımları Paylaşmak” olarak belirlendi. Olpak, foruma Cumhurbaşkanı Recep Tayyip Erdoğan ve eşi Emine Erdoğan ‘ın yanı sıra Ticaret Bakanı Ömer Bolat ‘ın da katılmasının beklendiğini ve Afrika ülkelerinden de üst düzey katılım olacağını kaydediyor.

İki gün sürecek etkinlikte tarım ve gıda, yenilenebilir enerji, madencilik, otomotiv, tekstil, ulaşım ve lojistik, inşaat ve taahhüt, savunma sanayisi ve dijital teknolojiler gibi öncelikli sektörler ele alınacak. Forum boyunca paneller, Hükümetler Arası (G2B) ve İş İnsanları Arası (B2B) görüşmeler eş zamanlı olarak yapılacak. Foruma Afrika ve Türkiye’den 4 binden fazla iş insanının katılması bekleniyor.

Sonuç

Türkiye ile Afrika arasındaki ticaret hacminin artması, her iki taraf için de önemli fırsatlar sunuyor. Türkiye, Afrika pazarına daha fazla ihracat yaparak ekonomik büyümesini destekleyebilirken, Afrika ülkeleri de Türkiye’den daha fazla yatırım ve teknoloji transferi alabilirler. Ancak, bu potansiyeli gerçekleştirmek için lojistik altyapısının güçlendirilmesi, ürün çeşitliliğinin artırılması ve bölgesel siyasi istikrarsızlıkların aşılması gibi bazı zorlukların da üstesinden gelinmesi gerekiyor.