Türkiye İhracatının Lokomotifi Deniz Yolu: %56 Pay ile Öne Çıktı

Türkiye ihracatında deniz yolu taşımacılığının önemi giderek artıyor. Türkiye İstatistik Kurumu (TÜİK) verilerine göre, 2024 yılının Ocak-Ekim döneminde Türkiye’nin toplam ihracatı 224 milyar 469 milyon dolar olarak gerçekleşti. Bu ihracatın büyük bir bölümü, lojistik avantajları ve maliyet etkinliği nedeniyle deniz yolu ile yapıldı.

Deniz Yolu İhracatında Yükseliş Trendi

Ocak-Ekim döneminde deniz yolu ile yapılan ihracat, geçen yılın aynı dönemine göre %5‘lik bir artış göstererek 126 milyar 377 milyon 288 bin dolara ulaştı. 2023 yılının aynı döneminde bu rakam 120 milyar 324 milyon 54 bin dolar olarak kaydedilmişti. Bu yükseliş, deniz yolu taşımacılığının ihracattaki payını %56 seviyesine taşıdı. Deniz yolu taşımacılığının bu kadar büyük bir paya sahip olması, Türkiye’nin dış ticaretinde deniz ticaretinin stratejik önemini açıkça ortaya koyuyor.

Kara Yolu İhracatında Sınırlı Artış

İhracat taşımacılığında deniz yolunun ardından ikinci sırada kara yolu geliyor. Ancak kara yolu ile yapılan ihracattaki artış, deniz yoluna kıyasla daha sınırlı kaldı. Ocak-Ekim döneminde kara yolu ile yapılan ihracat, geçen yılın aynı dönemine göre %0,6 oranında artarak 71 milyar 960 milyon 179 bin dolara ulaştı. Kara yolunun toplam ihracattaki payı ise %32,1 olarak gerçekleşti. Bu durum, kara yolu taşımacılığının belirli coğrafi bölgelere olan yakınlığı ve hızlı teslimat avantajlarına rağmen, genel ihracat hacmindeki artışa ayak uydurmakta zorlandığını gösteriyor.

Hava Yolu İhracatında Dikkat Çekici Büyüme

Hava yolu taşımacılığı, ihracatın toplam hacmi içerisinde daha küçük bir paya sahip olsa da, önemli bir büyüme kaydetti. Ocak-Ekim döneminde hava yolu ile yapılan ihracat, geçen yılın aynı dönemine göre %10,2 oranında artarak 21 milyar 47 milyon 120 bin dolardan 23 milyar 203 milyon 332 bin dolara yükseldi. Bu artış, özellikle yüksek değerli ve acil teslimat gerektiren ürünlerin ihracatında hava yolunun tercih edildiğini gösteriyor. Hava yolu taşımacılığının bu performansı, Türkiye’nin küresel tedarik zincirlerindeki rolünün güçlenmesine katkı sağlıyor.

Demir Yolu İhracatında Yükseliş Trendi Devam Ediyor

Demir yolu taşımacılığı da ihracatta yükseliş trendini sürdürüyor. Geçen yılın Ocak-Ekim döneminde 1 milyar 543 milyon 746 bin dolar olan demir yolu ihracatı, bu yılın aynı döneminde %1,7 oranında artarak 1 milyar 569 milyon 384 bin dolara ulaştı. Demir yolu taşımacılığının ihracattaki payı henüz düşük olsa da, özellikle Avrupa ülkelerine yapılan ihracatta demir yolunun potansiyeli yüksek. Türkiye’nin demir yolu altyapısına yaptığı yatırımlar, bu taşımacılık türünün gelecekte daha da önem kazanacağını işaret ediyor.

Diğer taşımacılık yöntemleriyle elde edilen ihracat geliri ise 1,4 milyar dolar seviyesinde gerçekleşti.

İthalatta da Deniz Yolu İlk Sırada

İhracatta olduğu gibi, ithalatta da en büyük pay deniz yolu taşımacılığına ait. İlgili dönemde Türkiye’nin toplam 299 milyar 152 milyon dolarlık ithalatında, deniz yolu taşımacılığının payı 161 milyar 287 milyon dolar olarak gerçekleşti. Deniz yolunu 56,7 milyar dolar ile kara yolu, 43,4 milyar dolar ile hava yolu ve 2,7 milyar dolar ile demir yolu taşımacılığı takip etti. Diğer taşımacılık yöntemleriyle gerçekleştirilen ithalatın tutarı ise 35 milyar dolara yaklaştı. Bu veriler, deniz yolu taşımacılığının Türkiye’nin dış ticaretindeki kritik rolünü bir kez daha vurguluyor.

Sonuç olarak, Türkiye’nin ihracatında deniz yolu taşımacılığının lider konumunu koruduğu ve bu durumun Türkiye’nin dış ticaret dengesi ve ekonomik büyümesi için önemli bir faktör olduğu görülüyor. Diğer taşımacılık yöntemlerinin de ihracattaki paylarını artırmaları, Türkiye’nin lojistik altyapısının geliştirilmesi ve dış ticaret stratejilerinin çeşitlendirilmesi açısından büyük önem taşıyor.