Ayçiçeği İthalatında Yeni Kontenjan: Yerli Üreticiye Koruma, Piyasaya Fiyat Freni

Ticaret Bakanlığı, yağlık ayçiçeği tohumu ile ham ayçiçeği yağı ithalatında uygulanacak yeni tarife kontenjanı düzenlemesini kamuoyuyla paylaştı. Bu düzenlemeyle birlikte, yerli üreticilerin korunması ve piyasaya fiyat freni uygulanması hedefleniyor. Temel gıda ürünlerinde arz sürekliliğinin korunması, fiyatlardaki spekülatif hareketlerin önüne geçilmesi ve yerli üreticinin desteklenmesi için ticaret politikalarının ilgili kurumlarla eş güdüm içinde sürdürüldüğü bildirildi.

Ayçiçek yağının ana girdisi olan yağlık ayçiçeği tohumunda, yurt içi üretimin toplam tüketimi karşılamakta yeterli olmadığına işaret edildi. Son iki üretim döneminde iç piyasada karşılanamayan ihtiyaç için düşük gümrük vergili tarife kontenjanı uygulamasına başvurulduğu hatırlatıldı. Bu uygulamanın, rekolte ve verim kayıplarının görüldüğü dönemlerde üreticinin ürününü hak ettiği değerden satmasına katkı sunduğu belirtildi.

Ayçiçeği Yağında Yeni Tarife Kontenjanı Dönemi

Ticaret Bakanlığı, Tarım ve Orman Bakanlığının değerlendirmeleri doğrultusunda bu sezon için de yeni bir tarife kontenjanı uygulamasının hayata geçirilmesinin uygun bulunduğunu açıkladı. Düzenlemenin, yağlık ayçiçeği tohumu üretiminde sürdürülebilirliği desteklemesi, 2027 yılının başında ortaya çıkması beklenen hammadde ihtiyacının yerli üretimle karşılanamayan kısmının zamanında temin edilmesi ve ayçiçeği yağının iç piyasaya daha uygun fiyatlarla sunulması amacıyla uygulanacağı belirtildi.

Tarife kontenjanının, yağlık ayçiçeği hasat takvimi dikkate alınarak kullandırılacağı bildirildi. Buna göre 1 Temmuz-30 Kasım 2026 döneminde yerli ayçiçeği tohumu alımı gerçekleştiren ayçiçeği yağı üreticisi sanayi kuruluşlarına tahsiste öncelik verilecek.

Ayçiçeği İthalatına Süre ve Miktar Sınırı

Yeni düzenleme çerçevesinde, 1 milyon 250 bin ton yağlık ayçiçeği tohumu ithalatında yüzde 0 gümrük vergisi uygulanacak. Alternatif olarak, buna karşılık gelen 500 bin ton ham ayçiçeği yağı ithalatı için gümrük vergisi yüzde 20 olarak belirlendi. İthalat izni ise yerli üreticinin korunması amacıyla belirli bir dönemle sınırlandırıldı. Buna göre düşük gümrük vergili ithalat, çiftçilerin elindeki ürünün tükendiği ve yerli ayçiçeği tohumunun iç piyasada kalmadığı dönem esas alınarak 11 Ocak-31 Mayıs 2027 tarihleri arasında yapılabilecek.

Belirlenen tarihin sona ermesiyle birlikte, düşük vergili ithalat uygulaması da son bulacak. Bu düzenleme, yerli üreticilere koruma sağlarken, piyasada fiyat istikrarına katkı sunmayı amaçlıyor. Özellikle ayçiçeği yağı fiyatlarının düzenlenmesi ve tüketiciyi korumak için önemli bir adım olarak görülüyor.