DTÖ’den Küresel Ticaret Tahmini: 2025’te Yükseliş, 2026’da Yavaşlama

Dünya Ticaret Örgütü (DTÖ), küresel mal ticaretine ilişkin son tahminlerini güncelledi. Yapay zeka (AI) ile ilgili ürünlere olan talebin artması ve ABD’deki envanter birikiminin, artan gümrük tarifelerinin etkilerini azaltması, 2025 yılı için daha iyimser bir tablo çizilmesine neden oldu. Ancak, 2026 yılı için beklentilerde düşüş yaşanması, küresel ticaretin geleceği hakkında soru işaretleri yaratıyor.

2025’te Küresel Ticarette Beklenmedik Yükseliş

DTÖ, küresel ticaretin 2025 yılında %2,4 oranında büyüyeceğini öngörüyor. Bu oran, Ağustos ayında yapılan %0,9‘luk büyüme tahmininin ve Nisan ayındaki %0,2‘lik düşüş beklentisinin oldukça üzerinde. Bu yükselişin temel nedenlerinden biri, ABD’li işletmelerin 2025’in başlarında, gelecekte uygulanacak yüksek tarifelerden kaçınmak amacıyla büyük miktarda mal ithalatı yapması oldu. Bu durum, ticaretin beklenenden daha dirençli kalmasına katkı sağladı.

Yapay Zeka Ticaretin Lokomotifi Oldu: DTÖ Genel Direktörü Ngozi Okonjo-Iweala, ülkelerin tarife değişikliklerine gösterdiği ölçülü tepki, yapay zekanın büyüme potansiyeli ve dünyanın geri kalanındaki artan ticaretin, 2025’teki ticari aksaklıkların hafiflemesine yardımcı olduğunu vurguladı. DTÖ’nün verilerine göre, yarı iletkenlerden bilgisayarlara ve sunuculara kadar uzanan 100 farklı yapay zeka ürün hattındaki ticaret, bu yılın ilk altı ayında 2024’ün aynı dönemine göre %20 oranında arttı. ABD’nin yalnızca yarı iletken ithalatındaki artışın %36‘yı bulması, yapay zekanın küresel ticaret üzerindeki etkisini açıkça gösteriyor.

2026’da Ticarette Büyüme Yavaşlayabilir

Ancak, 2026 yılı için beklentiler daha temkinli bir yaklaşımı gerektiriyor. DTÖ, 2026 yılı ticaret büyüme tahminini Ağustos ayındaki %1,8‘den %0,5‘e düşürdü. Bu düşüşün temel nedenleri arasında, işletmelerin giderek yaygınlaşan yüksek tarifelerden kaçınmasının zorlaşması ve bu yılın başında oluşturdukları envanterlerin tükenmesi yer alıyor. Yüksek tarifelerden kaçınmak için yapılan erken ithalatların etkisi azalırken, tarifelerin kendisi daha belirgin bir etkiye sahip olmaya başlayacak.

Ekonomik Etkiler ve Piyasalar: Küresel ticaretin 2025’te beklenenden daha hızlı büyüyecek olması, özellikle yapay zeka ile ilgili sektörlerde faaliyet gösteren şirketler için olumlu bir gelişme. Bu durum, bu şirketlerin gelirlerinin artmasına ve yatırımlarının hızlanmasına katkı sağlayabilir. Ancak, 2026 için öngörülen yavaşlama, şirketlerin daha dikkatli planlama yapmasını ve maliyetlerini kontrol altında tutmasını gerektirebilir.

Gelecek Projeksiyonları ve Beklentiler: DTÖ’nün tahminleri, küresel ticaretin geleceğine ilişkin belirsizlikleri de ortaya koyuyor. Yapay zeka teknolojilerinin gelişimi ve bu alandaki ticaretin artması, küresel ekonomiye önemli katkılar sağlayabilir. Ancak, yüksek tarifeler ve envanter birikiminin azalması gibi faktörler, ticaretin büyümesini engelleyebilir. Bu nedenle, ülkelerin ticaret politikalarını dikkatli bir şekilde yönetmeleri ve küresel işbirliğini güçlendirmeleri büyük önem taşıyor.

Sonuç: DTÖ’nün son raporu, küresel ticaretin karmaşık ve değişken bir yapıda olduğunu gösteriyor. 2025 için yapılan olumlu tahminler, özellikle yapay zeka sektöründe faaliyet gösteren şirketler için umut verici olsa da, 2026 için öngörülen yavaşlama, dikkatli olunması gerektiğini işaret ediyor. Küresel ticaretin geleceği, ülkelerin ticaret politikalarına, teknolojik gelişmelere ve küresel işbirliğine bağlı olacak.