İTO Başkanı’ndan İthalat Hedefi Önerisi: 2026’ya Yönelik Strateji

İstanbul Ticaret Odası (İTO) Başkanı Şekib Avdagiç, Türkiye’nin ekonomik geleceği açısından kritik bir öneride bulundu. Avdagiç, 2026’ya yaklaşırken, sadece ihracat hedefleri koymakla yetinmeyip, ithalat için de somut hedefler belirlenmesi gerektiğini vurguladı. Bu yaklaşımın, Türkiye’nin dış ticaret açığını küçültme ve ekonomik istikrarı sağlama yolunda önemli bir adım olacağını belirtti.

Dış Ticaret Açığı: Kapanmayan Yara

Avdagiç, dış ticaret açığının Türkiye ekonomisi için uzun yıllardır süregelen bir sorun olduğuna dikkat çekti. “Başımıza ne geldiyse dış ticaret açığını kapatamamaktan geldi,” diyen Avdagiç, mal ihracatındaki açığın 85-90 milyar dolar civarında seyretmesinin endişe verici olduğunu ifade etti. İhracat ve ithalatın aynı oranda artması durumunda bile, mutlak değer olarak açığın kapanmadığını, bu durumun ekonomik kırılganlıkları artırdığını belirtti.

Hizmet İhracatı ve 2025 Hedefleri

Mal dış ticaretindeki açığın bir kısmının hizmet ihracatıyla kapatılmaya çalışıldığını belirten Avdagiç, bu alandaki bazı sektörlerde yaşanan olumsuzluklara rağmen, hizmet ihracatının belirli bir seviyede ilerlediğini söyledi. Cumhurbaşkanı tarafından belirlenen 3 Ocak 2025 tarihli mal ve hizmet ihracatı hedeflerine ulaşma konusunda umutlu olduğunu dile getiren Avdagiç, olağanüstü bir dış konjonktürel durum yaşanmaması halinde bu hedeflere ulaşılacağını öngördü.

2026 İthalat Hedefi: Neden Gerekli?

Avdagiç, 2026’ya geçerken sadece ihracat değil, ithalatla ilgili de hedefler koyulmasının ve bu hedeflerin yakından takip edilmesinin gerekliliğini vurguladı. “Dış ticaret açığını küçültmek zorundayız, büyütme lüksümüz yok,” diyen Avdagiç, sadece ithalat ve ihracat rakamlarını takip ederek gerçekçi bir resim çizmenin mümkün olmadığını belirtti. İthal edilen ürünlerin bir kısmının yurt içinde üretilerek ithalatın azaltılmasının önemine değindi. Örneğin, Türkiye’nin plastik sektöründe yıllardır hammadde konusunda yeterli yatırım yapamadığını ve bu durumun plastik hammadde ihtiyacının yurt içindeki tedarik oranını %15’in altına düşürdüğünü ifade etti.

KOBİ’ler ve Kredi Erişim Zorluğu

İstanbul iş dünyasının enflasyonun düşürülmesi konusunda hemfikir olduğunu belirten Avdagiç, piyasa yansımaları konusunda beklentilerin karşılanmasını talep ettiklerini söyledi. Özellikle KOBİ’lere yönelik kredi tahsislerinin kredi kısıtlamaları dışında bırakılması gerektiğine dikkat çeken Avdagiç, bankaların KOBİ’lere yeterli kredi sağlayamadığını ve “Krediye ulaşma konusu, şu anda kredi maliyetinden de daha önemli bir konu,” şeklinde konuştu. Merkez Bankası’nın referans faizi ile ticari kredi faizleri arasındaki makasın da önemli bir sorun olduğunu belirten Avdagiç, bankaların TL mevduat toplama maliyetlerinin yüksek olması nedeniyle kredi maliyetlerini artırmak zorunda kaldıklarını ve bu durumun gözden geçirilmesi gerektiğini ifade etti.

Türkiye’nin Döviz Bazında Pahalı Hale Gelmesi

Avdagiç, Türkiye’nin döviz bazında pahalı hale geldiğine dikkat çekerek, bir bakliyat ihracatçısı örneği verdi. Söz konusu ihracatçının, ihtiyacının tamamını yurt içinden karşılarken, şu anda ihracatının %80’ini yurt dışından tedarik ettiği ürünleri Türkiye’de işleyip paketleyerek gerçekleştirdiğini belirtti. Bu durumun katma değer yarattığını ancak dengenin korunması gerektiğini vurguladı.

Türk Hava Yolları ve Boeing İşbirliği

Türk Hava Yolları’nın (THY) Boeing ile yaptığı uçak satın alım anlaşmasına ilişkin bir soruyu yanıtlayan Avdagiç, THY’nin 2033 yılına kadar filosunu 813 uçağa çıkarma planı olduğunu ve bu nedenle Boeing’den uçak alımının doğal olduğunu belirtti. Filo büyütme ve yenileme süreçlerinin yakıt tasarrufu, yolcu memnuniyeti ve işletme maliyetlerinin düşürülmesi açısından önemli olduğunu vurguladı. Boeing’in Türkiye’den daha fazla parça satın almasının mümkün olup olmadığına yönelik bir soruya ise, Türkiye’deki yetkin firma sayısının artırılması gerektiğini vurgulayarak cevap verdi. Avdagiç, Boeing ve Airbus’ın sertifikalı ve büyük ölçekli şirketlerle çalışmayı tercih ettiğini, bu nedenle Türkiye’nin bu alandaki kapasitesini artırması gerektiğini ifade etti.

ABD ile LNG Anlaşması ve Fırsatlar

ABD ile yapılan LNG satın alım anlaşmasına ilişkin olarak Avdagiç, Türkiye’nin enerji tedarik kaynaklarını çeşitlendirmesinin olumlu olduğunu belirtti. Bu anlaşmanın, ABD ile ilişkileri dengeleme ve Amerikan makamlarının uyguladığı vergilerle ilgili avantajlı bir statü kazanma konusunda bir fırsat yaratabileceğini düşündüğünü ifade etti.

Togg’un Almanya’daki İmajı

Avdagiç, Togg’un Almanya’da çok ciddi bir imaj oluşturduğunu ve büyük bir heyecanla beklendiğini kaydetti. Togg’un aldığı 5 yıldızın objektif bir kriter olduğunu ve otomobilin dayanıklılığı konusunda Volvo’nun imajını aştığını belirtti. Almanya’ya ne kadar Togg gelirse satılacağı yönünde genel bir beklenti olduğunu vurguladı.

Sonuç olarak, İTO Başkanı Şekib Avdagiç’in önerileri, Türkiye’nin ekonomik geleceği için önemli bir yol haritası sunuyor. İthalat hedefleri belirleme, KOBİ’lerin kredi erişimini kolaylaştırma, döviz kuru dengesini koruma ve enerji kaynaklarını çeşitlendirme gibi stratejiler, Türkiye’nin ekonomik istikrarını güçlendirme ve rekabet gücünü artırma potansiyeli taşıyor.