Konut Kredisi Faizlerinde Düşüş Trendi: Bakiye Hızla Büyüyor, Satışlar Artıyor

Türkiye’de konut kredisi piyasasında önemli bir dönüşüm yaşanıyor. Sıkı para politikası ve yüksek faiz oranlarının uzun süredir baskıladığı konut kredileri, son haftalarda faiz oranlarındaki düşüşle birlikte yeniden hareketlenmeye başladı. Bankacılık Düzenleme ve Denetleme Kurumu (BDDK) verileri, konut kredi bakiyesinin bir yılda %33,61 oranında arttığını ve son bir ayda %2,5’lik bir büyüme göstererek 634 milyar liraya ulaştığını ortaya koyuyor. Bu büyüme, konut kredilerinin toplam tüketici kredileri içindeki payını da %24,15’e yükseltti.

Faiz İndirimleri Konut Kredisi Talebini Canlandırıyor

Konut kredi faizlerinde yaşanan düşüş, bu canlanmanın temel nedeni olarak gösteriliyor. Aylık %2,69-%2,79 seviyesinde uygulanan faiz oranları, önceki aylara göre 1-1,5 puanlık bir azalma gösteriyor. Bu durum, konut kredisine olan ilgiyi yeniden alevlendirmiş durumda. Özellikle kamu mevduat bankalarının Ağustos ayının sonundan itibaren faiz indirimlerine başlaması, bu trendi tetikledi. Özel bankaların da son haftalarda kamu bankalarını takip ederek faiz oranlarını düşürmesi, rekabet ortamını kızıştırdı ve tüketici lehine bir durum yarattı.

Geçtiğimiz aylarda %3,19-%3,79 seviyelerinde olan aylık konut kredi faizleri, yerli ve yabancı özel bankalar tarafından %2,69-%2,8 aralığına çekildi. Bu indirimler, her ne kadar geçmiş yıllardaki %1’in altındaki faiz oranlarına henüz ulaşmamış olsa da, sıkı para politikası dönemindeki yüksek seviyelerden önemli bir geri adım anlamına geliyor. Bu da konut kredi kullanımında dipten bir dönüşün işareti olarak yorumlanıyor.

Bankaların Konut Kredisi Büyümesindeki Farklılaşma

BDDK verilerine göre, bankacılık sektöründe son bir yılda konut kredi bakiyesi %33,61 oranında artarken, kamu mevduat bankalarındaki artış oranı %1,33 seviyesinde kaldı. Kamu mevduat bankaları, toplam konut kredi bakiyesinin %43’üne sahip olmaya devam ediyor. Yerli özel mevduat bankalarında faiz indirimine paralel olarak son bir ayda konut kredi bakiyesi %4,03 oranında gerçekleşirken, yabancı mevduat bankalarında ise %3,18 seviyesinde bir artış yaşandı. Son bir yılda yerli özel mevduat bankalarında konut kredi bakiyesi artışı %50,3, yabancı mevduat bankalarında ise %60,3 olarak hesaplandı. Bu veriler, yerli ve yabancı mevduat bankalarının konut kredi faizlerini kamu bankaları seviyesine çekmeleriyle birlikte büyüme konusunda kamu bankalarını geride bıraktığını gösteriyor.

İpotekli Konut Satışlarındaki Artış Trendi

Türkiye İstatistik Kurumu (TÜİK) verileri de konut kredilerindeki hareketlenmeyi doğrular nitelikte. TÜİK verilerine göre Eylül ayında ipotekli konut satışları geçen yıla göre %34,4 oranında arttı. Bu yılın ilk 9 ayında ise yükseliş geçen yılın aynı dönemine göre %76’yı buldu. İpotekli konut satışlarının toplam konut satışları içindeki payı da %14,1 olarak gerçekleşti. Temmuz ayında ipotekli konut satışlarının payı %12,9’a kadar gerilemişti. En düşük seviye ise %4,4 ile Aralık 2023’te yakalanmıştı. Bu veriler, konut kredisi faizlerindeki düşüşün ipotekli konut satışlarını olumlu yönde etkilediğini açıkça gösteriyor.

Uzmanlar Ne Diyor?

Uzmanlar, toplam konut satışlarında Eylül ayında yılın en yüksek aylık satışına ulaşıldığını ve faiz indirimlerinin devam etmesi ve konut kredilerine yansıması durumunda konut satışlarında rekor kırılabileceğini vurguluyor. Kredi erişimine yönelik düzenlemelerde gevşeme olması da bu rekoru doğurabilecek sebepler arasında sayılırken tasarruf finansmanına yönelik artan ilginin de ipotekli satışlardaki yükselişi etkilediği kaydediliyor.

Geri Ödeme Miktarları Hala Yüksek Seviyelerde

Her ne kadar ipotekli satışlar artsa ve konut kredi faizleri düşüş eğiliminde olsa da, geri ödeme miktarlarının hala yüksek seviyelerde olduğu unutulmamalı. Bankaların internet sitelerinden yapılan hesaplamalara göre, %2,69 faizle kullanılan 10 milyon liralık konut kredisi, 120 ay sonunda 33.7-40 milyon lira olarak geri ödeniyor. Bu durum, konut kredisi kullanacakların dikkatli bir şekilde bütçelerini değerlendirmesi gerektiğini gösteriyor.

Konut Kredilerinin Tüketici Kredileri İçindeki Payı Artıyor

Konut kredilerinde büyüme başlaması, toplam tüketici kredileri içinde konut kredilerinin payının da en düşük seviyelerinden yeniden artışa geçmesine neden oldu. Toplam tüketici kredileri içinde konut kredilerinin payı 21 Ekim itibariyle %24,15’e yükseldi ve en düşük gördüğü seviye olan %24’ten hareketlenme başladı. Merkez Bankası verilerine göre de konut kredileri ağırlıklı ortalama akım verisi %37,91’e geriledi; bu oran, 2023 Eylül’den bu yana görülen en düşük seviyeye işaret ediyor. Bu veriler, konut kredilerinin tüketici kredileri içindeki öneminin yeniden arttığını gösteriyor.

Sonuç olarak, konut kredisi piyasasında yaşanan bu hareketlilik, faiz indirimlerinin etkisiyle konut talebinin yeniden canlandığını ve ipotekli konut satışlarının arttığını gösteriyor. Ancak, geri ödeme miktarlarının hala yüksek seviyelerde olması ve ekonomik koşulların belirsizliği, konut kredisi kullanacakların dikkatli bir şekilde hareket etmesini gerektiriyor. Faiz indirimlerinin devam etmesi ve kredi erişiminin kolaylaşması durumunda, konut satışlarında rekorlar kırılması beklenebilir.