Orta Doğu Gerilimi Türkiye Sanayisini Baskılıyor: Dünya Bankası Raporu
Dünya Bankası’nın最新 raporunda, küresel ekonomide enflasyonist baskıların yeniden yükseldiğine dikkat çekildi. Raporda, özellikle enerji ithalatçısı ülkeler arasında yer alan Türkiye’nin hem üretim hem de dış ticaret tarafında kırılganlığının arttığına vurgu yapıldı.
Raporda, “Türkiye’de imalat koşulları, Orta Doğu’daki çatışmaların ihracat üzerindeki baskısı nedeniyle sert şekilde kötüleşti” ifadesi kullanıldı. Bu durum, jeopolitik risklerin yalnızca enerji piyasalarında değil, doğrudan üretim ve dış ticaret kanalıyla Türkiye ekonomisinde etkilerinin hissedilmeye başladığını gösteriyor.
Sanayi Üretimi ve İhracat
Türkiye’nin Avrupa, Orta Doğu ve Asya arasındaki ticaret koridorları üzerinde bulunması nedeniyle ihracat siparişleri ve sanayi üretimindeki yavaşlamanın önümüzdeki dönemde daha yakından izleneceği belirtildi. Küresel tedarik zinciri baskı endeksi, Mayıs 2026 itibarıyla Covid-19 pandemisinin ardından görülen en yüksek seviyeye ulaştı. Artan jeopolitik riskler nedeniyle nakliye maliyetleri yükselirken, teslimat sürelerinde uzama ve uluslararası ticaret rotalarında yaşanan aksaklıkların özellikle ihracat odaklı ekonomiler açısından yeni riskler yarattığı ifade edildi.
Türkiye gibi üretim ve ihracat ağırlıklı büyüyen ekonomiler açısından küresel lojistikteki bu bozulmanın dış ticaret performansı üzerinde ek baskı oluşturabileceği kaydedildi. Petrol fiyatlarında jeopolitik risk etkisi iki katına çıkıyor. Raporda, enerji fiyatlarına ilişkin dikkat çeken veriler arasında da jeopolitik kaynaklı petrol arz şokları, normal arz kesintilerine kıyasla petrol fiyatlarında yaklaşık iki kat daha güçlü yükselişe neden oluyor.
Küresel Enflasyon Baskıları
Dünya Bankası verilerine göre, küresel imalat PMI çıktı fiyat endeksi Nisan ayında 58 seviyesine yükseldi. Bu seviye, 2022 yılının ortasından bu yana görülen en yüksek düzey olarak kaydedildi. Enerji fiyatlarındaki yükseliş, taşımacılık maliyetlerindeki artış ve emtia piyasalarındaki oynaklığın küresel enflasyon görünümünü yeniden bozduğu belirtildi. Özellikle son dönemde artan enerji ve lojistik maliyetlerinin merkez bankalarının enflasyonla mücadele sürecini zorlaştırabilecek yeni bir risk unsuru oluşturduğu ifade edildi.
Rapor, Orta Doğu’da süren çatışmaların yalnızca enerji piyasalarını değil, üretim maliyetleri, ihracat performansı ve küresel lojistik ağlarını da etkileyerek Türkiye ekonomisi üzerinde çok kanallı baskı oluşturduğunu ortaya koydu. Özellikle sanayi üretimindeki yavaşlama, enerji maliyetlerinde olası yükseliş ve küresel tedarik zincirlerinde bozulan görünümün önümüzdeki dönemde Türkiye ekonomisinde maliyet baskısını yeniden artırabilecek başlıca riskler arasında yer aldığı belirtildi.
Tüm bu gelişmeler ışığında, Türkiye ekonomisinin önümüzdeki dönemde karşı karşıya kalacağı zorluklar ve sanayi üretimi, ihracat performansı, enerji fiyatları ve küresel lojistik gibi faktörlerin Türkiye ekonomisi üzerindeki etkisi yakından izlenecek.
