Otomotiv Hisselerinde Ayrışma Sürüyor: Kim Kazandı, Kim Kaybetti?

Borsa İstanbul’da otomotiv sektöründe işlem gören 8 şirketin performansları ekim ayında belirgin bir ayrışma gösterdi. Dört şirket yatırımcılarına kazandırırken, üçü kaybettirdi ve bir şirketin hisseleri yatay seyretti. Bu durum, küresel ekonomik gelişmeler ve şirketlere özgü haber akışının etkisiyle şekillendi.

Küresel Ekonomik Gelişmeler ve Piyasa Etkileri

Küresel ekonomiler, ABD ile Çin arasındaki ilişkilerdeki dalgalanmaların etkisini hissetmeye devam ediyor. Ancak, iki ülke arasındaki iyileşen ticari ilişkiler piyasalarda risk algısını azaltarak sektörel ve hisse bazlı oynaklığı artırdı. ABD Başkanı Donald Trump ve Çin Devlet Başkanı Şi Cinping’den gelen olumlu mesajlar, gelecek döneme yönelik iyimserliği destekledi. Beyaz Saray, Trump ve Şi Cinping’in vardığı ticaret anlaşmasının detaylarını paylaşarak, Çin’in nadir toprak elementlerinin ihracatına yönelik kısıtlamaları kaldıracağını ve fentanil üretiminde kullanılan kimyasalların Kuzey Amerika’ya ihracatını durduracağını belirtti. Bu gelişmeler, otomotiv sektörü de dahil olmak üzere küresel piyasaları etkiledi.

Borsa İstanbul Otomotiv Şirketlerinin Performansı

Ekim ayında Borsa İstanbul’da işlem gören 8 otomotiv şirketinin performansı incelendiğinde, Karsan, yüzde 2,95 ile yatırımcısına en çok kazandıran otomotiv şirketi oldu. Karsan’ı, yüzde 2,50’lik yükselişle Doğuş Otomotiv, yüzde 1,93’lük artışla Tofaş ve yüzde 0,20 ile Ford Otosan hisseleri takip etti. Diğer taraftan, Tümosan hisseleri yüzde 3,35, TürkTraktör hisseleri yüzde 4,12, Otokar hisseleri yüzde 10,34 gerilerken, Anadolu Isuzu hisseleri aylık bazda değişim göstermedi.

Şirket Haberleri ve Gelişmeler

Şirketlere ilişkin öne çıkan gelişmeler, hisse performanslarını doğrudan etkiledi. Karsan, İtalya’nın Bari kentinde açılan 42 elektrikli otobüs ihalesini kazandığını duyurdu. Bu ihale kapsamında, 18 metre uzunluğundaki yüzde 100 elektrikli 42 adet e-ATA otobüslerinin teslimatlarının Haziran 2026’da yapılması planlanıyor. Karsan ayrıca, Belçika’da düzenlenen Busworld Europe 2025 fuarında Otonom e-JEST’in dünya tanıtımını yaptı ve Toyota işbirliğiyle geliştirilen e-ATA Hidrojen ile markanın otonom yolculuğuna işaret eden Karsan AI (Autonomous Intelligence) çözümlerini ilk kez tanıttı.

Otokar da Busworld Europe 2025 fuarına katılarak 7 aracıyla yer aldı ve Avrupa pazarındaki büyümesini sürdürdü. Anadolu Isuzu ise fuarda Grand Toro XL ve Citiport 12 Class 2 modellerinin yanı sıra tamamen elektrikli Novociti Volt, NovoVolt ve Citivolt 12 araçlarını tanıttı.

Tofaş, paylarının tamamına sahip olduğu bağlı ortaklığı Stellantis Otomotiv Pazarlama AŞ (Stellantis Türkiye) ile kolaylaştırılmış usulde birleştirme işlemine Sermaye Piyasası Kurulunun (SPK) onay verdiğini duyurdu. Doğuş Otomotiv ise üçüncü çeyrek finansal sonuçlarını 10 Kasım’da açıklayacağını belirtti.

Tümosan, fon kullanıcısı olarak yer alacağı, ihraççı kuruluş olarak şirketi KT Sukuk Varlık Kiralama A.Ş. tarafından 4 milyar lira ihraç tavanı ile sınırlı olarak, tertipler halinde, çeşitli vadelerde kira sertifikaları ihraç edilmesine ilişkin tavan başvurusuna SPK tarafından onaylandığını bildirdi.

TürkTraktör, 2025 yılı üçüncü çeyrek finansal sonuçlarını açıkladı. TürkTraktör yılın ilk 9 ayında 21 bin 244 adet traktörü banttan indirirken, Türkiye’deki traktör üretiminin yüzde 62’sini, ihracatının ise yüzde 73’ünü karşıladı. TürkTraktör’ün 2025 üçüncü çeyrek finansal verileri doğrultusunda net karı 917 milyon TL, toplam cirosu 39 milyar 220 milyon TL ve FAVÖK marjı ise yüzde 10,3 olarak gerçekleşti.

Piyasa Değeri ve Sektörel Liderlik

Halka açık 8 otomotiv şirketi arasında en fazla piyasa değerine sahip şirket olan Ford Otosan, ekim ayını 348 milyar 278 milyon 175 bin lira piyasa değeriyle tamamladı. Bu dönemde Ford Otosan’ı, 132 milyar 125 milyon lira piyasa değeriyle Tofaş, 55 milyar 140 milyon lirayla Otokar, 54 milyar 736 milyon 580,6 bin lirayla TürkTraktör, 39 milyar 666 milyon lirayla Doğuş Otomotiv, 14 milyar 477 milyon 400 bin lirayla Anadolu Isuzu, 12 milyar 604 milyon lirayla Tümosan Motor ve Traktör, 9 milyar 738 milyon lira piyasa değeriyle Karsan Otomotiv takip etti.

Uluslararası Otomotiv Şirketlerinin Performansı

Dünyanın önde gelen otomotiv şirketlerinin hisse performanslarında karışık bir seyir izlendi. Yeni yatırım ve iş birliği anlaşmaları şirketlerin hisse fiyatlarını olumlu etkilerken, ABD’nin uyguladığı gümrük tarifeleri, ticari gerginlikler ve tedarik sıkıntıları hisse performansı üzerinde baskı oluşturdu. Hollanda’nın Çinli yarı iletken üreticisi Nexperia’nın ülkedeki faaliyetlerini “tespit edilen ciddi yönetim aksaklıkları” nedeniyle kontrolüne alması da otomotiv şirketlerini etkiledi.

Ekim ayında yatırımcısına Güney Kore merkezli Hyundai Motor Company yüzde 34,9, ABD’li General Motors Company yüzde 12,6, Hollanda merkezli çok uluslu otomotiv şirketi Stellantis NV yüzde 10,1, ABD’li Ford Motor Company yüzde 9,8, Japon Toyota Motor Corporation yüzde 6,9, Alman Mercedes yüzde 4,3 kazandırdı.

Bilançolar ve Stratejik Hamleler

Hyundai ve Nvidia, otonom araçlar, akıllı fabrikalar ve robotik ile ilgili teknolojilerin geliştirilmesinde işbirliği yapmayı planladıklarını açıkladı. Şirketin Hindistan’a 2030 yılına kadar 5 milyar dolarlık yatırım yapacağına ilişkin haberler de hisse performansını olumlu etkiledi. General Motors’un hisseleri yatırımcıların gümrük tarifelerinin şirketin kazançları üzerindeki etkisinin minimum düzeyde olacağına dair beklentilerle yükseldi. Stellantis NV’nin de bilançosu iyi geldi. Şirket, 2025 yılının üçüncü çeyreğinde gelirinde yüzde 13 artış bildirdi. Ford Motor Company’nin hisselerindeki yükseliş elektrikli araç geliştirmeye yapılan yatırımlar ve otomotiv teknolojisi inovasyonu için artan ortaklıklar gibi son dönemdeki stratejik hamlelere dayanıyor. Ford, ana faaliyet alanını da güçlü tutuyor. Toyota Motor Corporation’ın ABD’de 10 milyar dolarlık yatırım yapacağına yönelik haberler de şirketin borsalarda başarılı bir performans göstermesini sağladı.

Kaybedenler ve Nedenleri

Bu dönemde borsalarda Japon ​​​​​​​Honda Motor Company yüzde 1, Alman ​​​​​​​Volkswagen AG yüzde 1,7, Japon çok uluslu otomotiv şirketi Nissan Motor Company yüzde 2,8, Çinli SAIC Motor Corporation Limited yüzde 2,9, Fransız Renault SA yüzde 3,2, Alman BMW yüzde 5,7 kaybettirdi.

​​​​​​​Honda Motor Company, çip tedarik anlaşmazlıkları nedeniyle Meksika’daki otomobil üretimini durdurdu. ​​​​​​​Volkswagen AG’nin 3. çeyrek zararı olan 1 milyar Euroyu aştı. Alman otomobil devi, ABD’nin gümrük vergileri ve iştiraki Porsche’nin elektrikli araçlara geçiş sürecindeki sorunlarla mücadele ediyor. Şirket, artan ticaret tarifeleri ve bunun sonucunda ortaya çıkan olumsuz hacim etkileri, yıllık bazda bize 5 milyar Euroya kadar yük getirdiğini bildirdi. Çin devletine ait otomobil şirketi SAIC Motor Corporation Limited Çin ve Hindistan arasında devam eden jeopolitik gerilimler nedeniyle Hindistan’daki JSW Group’taki ortak girişimindeki yüzde 49 hisselerini azaltmaya hazırlandığına dair haberler de bu şirketin hisse performansı üzerinde baskı oluşturdu.