Şimşek: Küreselleşmeden Kopma Yok, Riskleri Azaltma Dönemindeyiz
Hazine ve Maliye Bakanı Mehmet Şimşek, Suudi Arabistan’ın başkenti Riyad’da düzenlenen 9. Future Investment Initiative (FII- Geleceğe Yatırım Girişimi) kapsamında önemli açıklamalarda bulundu. “Egemenlik ve Küreselleşme Arasındaki Denge Nedir” başlıklı panelde konuşan Şimşek, Türkiye’nin küreselleşmeye bakış açısını ve bu konudaki stratejilerini detaylandırdı.
Küreselleşme ve Türkiye’nin Açık Ekonomi Politikası
Bakan Şimşek, küreselleşmenin dünya ekonomisi için taşıdığı önemi vurgulayarak, “Küreselleşme, global büyümenin en güçlü motorlarından biri oldu” dedi. Bu bağlamda, 1990’dan bu yana küresel ticaret hacminin neredeyse altı kat arttığını ve bir milyar insanın yoksulluktan kurtulduğunu hatırlattı. Türkiye’nin de bu süreçte dışa açık kalmayı önceliklendirdiğini belirten Şimşek, bölgesel ve küresel entegrasyonun faydalarının farkında olduklarını ifade etti.
Şimşek, “Biz de Türkiye olarak dışa açık kalmaya devam ettik. Bölgesel ve küresel entegrasyonun öneminin farkındayız, faydalarını da görüyoruz.” sözleriyle Türkiye’nin ekonomik stratejisinin temelini özetledi.
Riskleri Azaltma ve Stratejik Alanlarda Yetkinlik
Küreselleşmenin getirdiği fırsatların yanı sıra risklerin de farkında olduklarını belirten Bakan Şimşek, özellikle enerji arz güvenliği, sağlık, biyoteknoloji ve yapay zeka gibi alanlarda risklerin azaltılması gerektiğini vurguladı. Bu alanlarda iş birliğine açık kalmanın yanı sıra, kendi kabiliyetlerini geliştirmeyi önemsediklerini ifade etti.
Veri gizliliği ve siber güvenlik gibi kritik konularda da kendi yetkinliklerini inşa etmenin gerekliliğine dikkat çeken Şimşek, “Bugün tamamen küreselleşmeden kopma değil, riskleri azaltma dönemindeyiz” değerlendirmesinde bulundu.
Korumacılık ve Gümrük Vergileri
Korumacılık ve gümrük vergileri konusuna da değinen Şimşek, gümrük vergilerinin uzun vadede ekonomilere fayda sağlamayacağını belirtti. Ancak, bu vergileri uygulayan ülkelerdeki hassasiyetleri anladığını da sözlerine ekledi. Özellikle son 30-40 yılda, gelişmekte olan ülkelerin yükselişiyle birlikte, sanayileşmiş Batı’da imalat sektöründeki işlerin dörtte birinin kaybedildiğine dikkat çekti. Bu durumun reel ücretlerin yerinde saymasına neden olduğunu ve anlaşılabilir bir tepki doğurduğunu ifade etti.
Şimşek, küresel büyümenin motoru olan ticaretin duraksaması halinde, dünya ekonomisinin yüzde 3’lük büyümeyi bile sürdüremeyebileceği uyarısında bulundu.
Yapay Zeka ve Teknoloji Stratejileri
Yapay zeka konusundaki soruları yanıtlayan Şimşek, bu alanın büyük ölçüde Batı ekosistemiyle bütünleşmiş durumda olduğunu ve Türkiye’nin bu dönüşümü dikkatli bir biçimde ele aldığını belirtti. Bazı alanlarda stratejik özerkliğin gerekli olduğunu vurgulayan Şimşek, düşük yörüngeli uydularla Starlink benzeri kendi ağlarını kurduklarını, fiber altyapıya yoğun yatırım yaptıklarını ve 5G+ hazırlıklarının sürdüğünü ifade etti. Ayrıca, yapay zekanın enerji talebini karşılamak için nükleer santraller inşa edildiğini ve bu alandaki insan kaynağının çok güçlü olduğunu dile getirdi. Türkiye’nin her yıl yaklaşık 940 bin üniversite mezunu verdiğini ve giderek daha fazla gencin bu alanlarda uzmanlaştığını belirtti.
Uluslararası teknoloji devlerini ülkeye çekmeye çalıştıklarını belirten Bakan Şimşek, veri gizliliği konusunda temkinli bir yaklaşım sergilediklerini ve Avrupa Birliği’nin Dijital Pazar Yasası’na katılmadan önce sonuçlarını görmek istediklerini söyledi. Verinin yerelde tutulmasını öngören ‘güvenilir bulut’ düzenlemelerinin bazı yatırımcılar tarafından engel olarak görüldüğünü de sözlerine ekledi.
Serbest Ticaret Anlaşmaları ve Gümrük Birliği
Serbest ticaret anlaşmalarının korumacılığa karşı önemli bir kalkan görevi üstlendiğini ifade eden Bakan Şimşek, Birleşik Krallık ile neredeyse anlaşmanın tamamlandığını ve Avrupa Birliği ile ise Gümrük Birliği’nin güncellenmesi için çalıştıklarını belirtti. Gümrük Birliği’nin kapsamını kamu alımları, hizmetler ve tarımı da içine alacak şekilde genişletmek istediklerini dile getirdi.
Sonuç: Türkiye’nin Küresel Ekonomideki Rolü
Mehmet Şimşek’in Riyad’daki FII’de yaptığı açıklamalar, Türkiye’nin küreselleşmeye olan bağlılığını ve bu konudaki stratejik yaklaşımını net bir şekilde ortaya koyuyor. Türkiye, küreselleşmenin sunduğu fırsatlardan yararlanırken, beraberinde getirdiği riskleri de yönetmeye odaklanıyor. Özellikle teknoloji, enerji ve ticaret alanlarındaki yatırımlarla, küresel ekonomide daha güçlü bir konuma gelmeyi hedefliyor.