Türkiye’nin 2028 Demiryolu Hedefi 17 287 km Olacak: Hızlı Tren, Lojistik Merkezleri ve Yerli Üretim Ayrıntıları

Ulaştırma ve Altyapı Bakanı Abdulkadir Uraloğlu, “Demiryolları Haftası” vesilesiyle Türkiye’nin demiryolu vizyonunu ve 2028 yılına yönelik somut hedeflerini açıkladı. 1856’da İzmir‑Aydın hattının inşasıyla başlayan 170‑yıllık tarihe sahip demiryolu ağı, önümüzdeki yıllarda 17 287 kilometre uzunluğa ulaşmayı planlıyor.

Geçmişten Günümüze Ağ Genişlemesi

Son 25 yılda demiryolu ağı 10 948 km seviyesinden 13 919 km’ye yükseltilmişti. Bu artış, altyapı yatırımlarının hız kazanmasının bir göstergesi olarak değerlendiriliyor. Bakan Uraloğlu, yeni dönemde yıllık ortalama hat inşa hızının geçmişteki 18 km seviyesinden 135 km’ye çıkarıldığını vurguladı.

2028 Hedefleri ve Proje Detayları

2028’ye kadar gerçekleştirilecek başlıca projeler şunlar:

• 2 251 kilometre hızlı tren hattının sıfırdan inşa edilmesi.
• Mevcut hatların %61’inin sinyalli, yarısından fazlasının elektrikli hâle getirilmesi.
• Toplam demiryolu uzunluğunun 17 287 km olması.
• Lojistik merkez sayısının 12’den 25’e çıkarılması.
• Hızlı tren ağı sayısının 11’den 27’ye yükseltilmesi.

Özellikle stratejik hatlar üzerinde çalışmalar yoğun. Ankara‑İzmir, Halkalı‑Kapıkule, Bandırma‑Bursa‑Yenişehir‑Osmaneli, Mersin‑Adana‑Osmaniye‑Gaziantep, Yerköy‑Kayseri, Kırıkkale‑Çorum ve Karaman‑Ulukışla hatları hâlen inşaat aşamasında.

Orta Koridor ve Uluslararası Lojistik Stratejisi

Bakan Uraloğlu, demiryolu yatırımlarının yalnızca iç hatları bağlamakla kalmayıp, Türkiye’yi “uluslararası yük taşımacılığında önemli bir merkez” hâline getirmeyi amaçladığını belirtti. Marmaray’ın devreye girmesiyle Asya‑Avrupa demiryolu bağlantısı güçlenirken, Kars‑Iğdır‑Dilucu Demiryolu Hattı’nın tamamlanması da Orta Koridor üzerindeki Türkiye konumunu pekiştirecek.

Deniz yolu ile 45 gün süren kıtalararası taşıma süreleri, demiryolu üzerinden 18 güne indirilebilecek. Bu, yaklaşık 75 milyar dolarlık taşımacılık hacmindeki payı artırma potansiyeli taşıyor.

Yerli ve Milli Üretim Atılımı

Altyapı büyümesinin yanısıra yerli üretim de hız kazandı. TÜRASAŞ tesisleri modernize edilerek E5000 Milli Elektrikli Lokomotif, Milli Elektrikli Tren, banliyö setleri seri üretime geçerken, Milli Hızlı Tren Seti üretimi de başladı. Bakan, “Demir yollarımızı Türkiye’nin ulaşım sisteminin yeniden güçlü bir parçası haline getirdik” diyerek bu dönüşümün önemine işaret etti.

2053 Uzun Vadeli Planlar

2028 hedeflerinin yanı sıra 2053 vizyonu da açıklandı. Bu kapsamda 4 158 kilometrelik yeni hat yapım çalışmaları sürmekte. Uzun vadeli plan, demiryolu ağını sadece ülke içinde değil, bölgesel ve küresel lojistik ağların bir parçası hâline getirmeyi hedefliyor.

Ekonomik ve Sektörel Etkiler

Demiryolu ağının genişlemesi, taşımacılık maliyetlerinin düşürülmesi ve kıtalararası nakliye süresinin kısalması sayesinde dış ticaret hacmindeki artışa doğrudan katkı sağlayacak. Lojistik merkezlerinin sayısının iki katına çıkması, bölgesel ekonomik dinamizmi ve istihdamı da olumlu yönde etkileyecek. Hızlı tren hatlarıyla yolcu ve yük taşımacılığında verimlilik artışı beklenirken, sinyalizasyon ve elektrifikasyon oranlarının yükselmesi güvenlik ve çevresel sürdürülebilirlik açısından da önemli faydalar sunacak.

Gelecek Projeksiyonları

Bakan Uraloğlu’nun açıklamalarına göre, yatırımlar tamamlandıkça Türkiye, Avrupa‑Asya arasındaki demiryolu taşımacılığının “kalbi” konumuna yükselecek. Orta Koridor üzerindeki stratejik konum, hem bölgesel hem de küresel lojistik akışını yeniden şekillendirirken, yerli üretim atılımları da savunma ve sanayi sektörlerine ek bir ivme kazandıracak.

Sonuç olarak, 2028 hedefiyle Türkiye, demiryolu altyapısını modern, hızlı ve elektrikli hatlarla donatmayı; lojistik ağını genişleterek uluslararası taşımacılıkta rekabet gücünü artırmayı; ve yerli teknolojiyle tam bağımsız bir demiryolu ekosistemi inşa etmeyi planlıyor.