Restoranlar Online Yemek Platformlarına Boykot Hazırlığında: Komisyonlar İsyan Ettirdi
Türkiye’deki restoranlar, online yemek sipariş platformlarının uyguladığı yüksek komisyon oranlarına karşı harekete geçmeye hazırlanıyor. Yüzde 40’lara varan komisyon oranları, restoranları zor durumda bırakırken, sektör temsilcileri bu durumun suni bir enflasyon yarattığını ve menü fiyatlarını artırdığını belirtiyor. Restoranlar, komisyon oranlarının düşmesiyle menü fiyatlarının en az yüzde 10 gerileyebileceğini savunuyor.
Yüksek Komisyon Oranları Sektörü Çıkmaza Sokuyor
Tüm Restoranlar ve Turizmciler Derneği (TÜRES) Başkanı Ramazan Bingöl, online yemek platformlarının işletmelere uyguladığı yüksek komisyonların sektör için sürdürülebilir olmadığını vurguluyor. Bingöl, “Online yemek platformlarının yüzde 40’lara varan komisyon oranları sektörümüzün kanayan yarası haline geldi. Örneğin 1.000 TL’lik bir yemek siparişinde yüzde 32 yani 320 TL komisyon oranı kesiliyor. Yüzde 20 de yani 64 TL’lik de komisyonun KDV’si alınıyor. 1.000 TL’lik bir siparişte indirim vs olmazsa 616 TL kalıyor” şeklinde konuştu.
Bingöl, platformlarda reklamsız ve kampanyasız sipariş almanın zorluğuna dikkat çekerek, “Eğer reklam kampanya vermezseniz listelemede çok geride kalıyorsunuz. Yani dolaylı olarak indirim dikte ediliyor. 1.000 TL’lik siparişte 616 TL’ye 100 lira da indirim eklediğiniz eline 516 TL kalıyor ki daha henüz buna dükkan giderleri dahil değil” ifadelerini kullandı. Bu durum, özellikle küçük ve orta ölçekli işletmeleri ekonomik olarak zorluyor.
Esnaf Çıkmazda: Sürdürülebilir Bir Model Şart
Ramazan Bingöl, esnafın artık çıkmaza girdiğini ve mevcut durumun sürdürülebilir olmadığını belirtiyor. “Özellikle küçük ve orta ölçekli işletmeler, bu oranlar nedeniyle ciddi ekonomik zorluklar yaşıyor. Sektörümüzde faaliyet gösteren işletmelerimizin ayakta kalabilmesi için bu konuda acilen düzenlemeye gidilmesi gerekiyor. Mevcut durum sürdürülebilir değil” diyen Bingöl, online yemek sipariş ekosisteminin sektör için vazgeçilmez hale geldiğini, ancak dengeli bir iş modeli kurulmadığı sürece birçok işletmenin bu sistemde ayakta kalamayacağını vurguluyor. Tüm tarafların aynı masada buluşup ortak akılla hareket etmesi gerektiğinin altını çiziyor.
Alternatif Platform ve Boykot Seçenekleri
Bu sorunun çözülememesi halinde platformları boykot etme seçeneğini değerlendireceklerini belirten Bingöl, alternatif bir çözüm olarak TÜRES’in online platform kurmak için kolları sıvadığını duyurdu. Bingöl, “Bu platform onların güçlü pazarını bir anda kıramaz belki ancak regülasyon etkisi yapabilir. Burada üyelerimiz yüzde 5-10 gibi komisyon oranlarıyla hizmet alacak” şeklinde konuştu. Bu adım, mevcut platformlara karşı rekabet yaratmayı ve komisyon oranlarını düşürmeyi hedefliyor.
Yüksek komisyon oranlarının menülere yansıtılmasının suni bir enflasyon yarattığını savunan Bingöl, “Bu durum suni bir enflasyon da yaratıyor. Hal böyle olunca vatandaşımız da artan fiyatlardan şikâyet ediyor. Oysa maliyet artışı fiyat artışını da getiriyor. İddia ediyorum komisyon oranları düşerse menü fiyatları da en az yüzde 10 geriler” dedi. Bu durumun hem restoranlar hem de tüketiciler için olumlu sonuçlar doğuracağı öngörülüyor.
Sektörel Etkiler ve Piyasa Beklentileri
Restoran sektöründeki bu gelişmeler, online yemek sipariş platformlarının işleyişine ve komisyon politikalarına yönelik artan eleştirileri gözler önüne seriyor. Sektör oyuncuları, adil ve sürdürülebilir bir komisyon modelinin oluşturulması gerektiğini vurgularken, aksi takdirde boykot ve alternatif platform arayışlarının devam edeceğini belirtiyor. TÜRES’in kurmayı planladığı online platformun, pazarda rekabeti artırarak mevcut platformların komisyon oranlarını gözden geçirmesine yol açabileceği düşünülüyor.
Bu durumun, gelecekte restoranların karlılıklarını artırmalarına ve tüketicilere daha uygun fiyatlarla hizmet sunmalarına olanak sağlaması bekleniyor. Ancak, online yemek sipariş platformlarının bu gelişmelere nasıl yanıt vereceği ve komisyon politikalarında bir değişiklik yapıp yapmayacağı merak konusu.