İmalat Sanayinde İstihdam Şoku: 2025’te 70 Bin Kişilik Azalma Kaydedildi
Türkiye imalat sanayi, 2025 yılının ilk yarısında beklenmedik bir istihdam kaybı ile karşı karşıya kaldı. Sosyal Güvenlik Kurumu (SGK) tarafından açıklanan Haziran ayı istatistikleri, genel kayıtlı istihdamda artış yaşanmasına rağmen, imalat sektöründe yaklaşık 70 bin kişilik bir azalma olduğunu ortaya koydu.
İmalat Sanayindeki İstihdam Kaybının Nedenleri ve Etkileri
SGK’nın verilerine göre, 4-a zorunlu sigortalılar (ücretli çalışanlar) kategorisinde, 2024 yılının aynı ayına kıyasla önemli bir düşüş yaşandı. Bu durum, yılın başından bu yana sektörden gelen şikayetleri doğrular nitelikte. Ancak, SGK metodolojisi gereği, bu rakamlara emekli olup çalışmaya devam edenler dahil edilmiyor. Bu kişilerin sayısının ise Haziran 2025 itibarıyla 2 milyon 156 bine ulaştığı belirtiliyor.
EKONOMİ‘nin SGK verilerinden derlediği bilgilere göre, imalat sanayindeki toplam ücretli çalışan sayısı Haziran 2025’te 3 milyon 931 bine geriledi. Bir önceki yılın aynı ayında bu sayı 4 milyon 1 bindi. Bu da 70 bin 122 kişilik bir azalma anlamına geliyor. Azalmanın en belirgin olduğu sektörler ise hazır giyim ve tekstil oldu. Hazır giyimde 55 bin 896, tekstilde ise 24 bin 122 kişilik düşüşler yaşandı. Son dönemde sorun sinyalleri veren otomotiv ve makine hariç metal ürünler imalatında da 10’ar bin kişilik azalmalar görüldü.
Sektörel Denge: Artış ve Azalışlar Bir Arada
İmalat sanayindeki genel düşüşe rağmen, bazı alt sektörlerde istihdam artışları da gözlemlendi. Gıda ürünleri imalatında çalışan sayısı 31.7 bin kişi artarken, kayıtlı medyanın basılması ve çoğaltılmasında 14 bin kişilik bir artış yaşandı. Ancak, diğer imalat sanayi kollarında bu kadar yüksek artışlar görülmedi.
Bu durum, sektörler arası dengesizlikleri ve bazı alanlardaki büyüme potansiyelini gösteriyor. Gıda sektöründeki artış, tüketim alışkanlıklarındaki değişimler ve artan talepten kaynaklanabilir. Medya sektöründeki artış ise, dijitalleşmeye rağmen basılı materyallere olan ihtiyacın devam ettiğini gösteriyor.
Genel İstihdamdaki Artış ve Emeklilerin Rolü
Genel sigortalı sayısında ise bir artış söz konusu. Ücretli (4a), kendi hesabına çalışan (4b) ve memur vb. statülerdeki (4c) toplam zorunlu sigortalı çalışan sayısı, bir önceki yıla göre 325 bin 726 kişi artarak 25 milyon 531 bine ulaştı. Bu artışın ana kaynağı, 237.8 bin kişi ile ücretli çalışanlar oldu. Ücretli çalışan sayısı Haziran 2025’te 16 milyon 904.5 bin kişi olarak kaydedildi. Kendi hesabına çalışan sayısı 90 bin kişi artarken, memur vb. statülerde çalışan sayısı 2 bin 264 kişi azaldı.
Emekli olup çalışmaya devam edenlerin sayısındaki artış da dikkat çekici. Emeklilikte Yaşa Takılanlar (EYT) düzenlemesi ve yüksek enflasyon beklentisiyle emekli olanların sayısı arttı. 2020’de 746 bin 766 kişi emekli olduğu halde kayıtlı olarak çalışırken, bu sayı 2022’de 945.7 bine, 2023’te ise 1 milyon 865 bine yükseldi. 2025 Haziran ayında ise bu sayı 2 milyon 156 bine ulaştı.
Emekli olup çalışanlar dahil tüm zorunlu sigortalılar açısından bakıldığında, Haziran 2025 itibariyle işbaşında fiilen kayıtlı çalışan kişi sayısı 25 milyon 687 bin oldu. Haziran 2024’te bu sayı 25 milyon 228 bin kişiydi. Bu da, emekli olup çalışmaya devam edenlerle birlikte çalışan sayısının bir önceki yıla göre 456.8 bin kişi arttığını gösteriyor.
Sonuç ve Gelecek Beklentileri
SGK verileri, yaşlılık aylığı alan kişi sayısının da Haziran 2025 itibariyle bir önceki yıla göre 168.2 bin kişi artarak 12 milyon 196.3 bin kişiye ulaştığını gösteriyor. Tüm aylıklar dikkate alındığında, aylık verilen dosya sayısı bir önceki yıla göre 220 bin kişi artarak 16 milyon 90 bine ulaştı.
İmalat sanayindeki istihdam kaybı, sektördeki rekabet gücünün azalması, teknolojik dönüşüm ve dış ticaret dengesizlikleri gibi faktörlerden kaynaklanabilir. Bu durum, hükümetin ve ilgili kurumların sektöre yönelik destek politikalarını yeniden gözden geçirmesini gerektirebilir. Özellikle hazır giyim ve tekstil gibi yoğun istihdam sağlayan sektörlerdeki kayıpların telafi edilmesi için özel önlemler alınması önemlidir. Genel istihdamdaki artış trendi ise, Türkiye ekonomisinin genel büyüme potansiyelini koruduğunu gösteriyor. Ancak, imalat sanayindeki sorunların çözülmemesi durumunda, bu sektördeki istihdam kayıplarının diğer sektörleri de etkilemesi kaçınılmaz olabilir.
