Türkiye Seramik İhracatı 1,38 Milyar Dolar! AB’den Sürdürülebilirlik Desteği
Türkiye seramik sektörü, kökleri insanlık tarihinin derinliklerine uzanan ve günümüzde de güçlü bir endüstriyi temsil eden önemli bir oyuncu olarak öne çıkıyor. İlk seramik örneklerinin milattan önce 24 bin yıllarına kadar uzandığı arkeolojik kazılarda görülüyor. Bu köklü geçmiş, günümüzdeki seramik endüstrisinin sağlam temellerini oluşturuyor. Türkiye, fabrikasyon seramik üretimine 1950’lerde başlamış olmasına rağmen, kısa sürede Avrupa’nın en büyük üreticilerinden biri haline gelmeyi başardı. Bugün, Türkiye’de üretilen seramikler 180 ülkeye ihraç ediliyor.
Türkiye Seramik Sektörünün Büyüme Rakamları
Seramik sektörü, hem kaplama malzemeleri hem de sağlık gereçleri alanlarında hızlı bir büyüme gösteriyor. Türkiye’de kaplama malzemeleri üretimi yapan 29 büyük firma ve 70’e yakın tesis bulunuyor. Sağlık gereçleri alanında ise 18 büyük ve 27 KOBİ ölçeğinde üretim tesisi faaliyet gösteriyor. Geçtiğimiz yıl, Türkiye’deki seramik üreticileri 318 milyon metrekare kaplama malzemesi üretti ve bunun 96 milyon metrekarelik kısmını ihraç etti. Seramik sağlık gereçleri üretimi ise 2024 yılında 16,7 milyon adet olarak kayıtlara geçti.
İhracatta Avrupa Liderliği
Türkiye, 2024 yılında 6,5 milyon adet seramik sağlık gereci ihraç ederek dünya genelinde dördüncü sırada yer alırken, Avrupa pazarında lider konumda bulunuyor. Sektörün 2024 yılı toplam ihracatı 1,38 milyar dolar seviyesine ulaştı. Bu rakamlar, Türkiye’nin seramik sektöründeki gücünü ve rekabetçiliğini açıkça ortaya koyuyor.
Sektörün Gelecek Beklentileri ve Zorluklar
Türkiye seramik sektörü, hem kaplama hem de sağlık gereçleri tarafında dünyanın en büyük üreticilerinden biri olarak iç ve dış piyasadan gelen talepleri karşılayabiliyor. Ancak, sektör temsilcileri farklı platformlarda dile getirdikleri sorunların çözülmesi ile çok daha büyük üretim ve ihracat rakamlarına ulaşacaklarını vurguluyor. Sektörün önündeki engellerin kaldırılması, Türkiye’nin seramik endüstrisindeki potansiyelini tam olarak ortaya çıkarmasına yardımcı olacaktır.
Avrupa Birliği’nden Sürdürülebilirlik Desteği: Innovatile Projesi
Avrupa Birliği, seramik sektörünün çevresel etkisini azaltmayı hedefleyen Innovatile Projesi’ne 2,5 milyon Euro finansman sağlıyor. Türkiye’nin de önemli bir ortak olduğu bu proje, seramik karo üretiminde yeni ve daha sürdürülebilir bir üretim teknolojisini geliştirmeyi amaçlıyor. Proje ile enerji tüketiminde yüzde 35’e, su ve hammadde kullanımında ise yüzde 20’ye varan verimlilik sağlanması hedefleniyor.
Projenin Hedefleri ve Çıktıları
Interreg NEXT MED Programı kapsamında finanse edilen Innovatile Projesi, porselen karolar için yenilikçi yarı ıslak granülasyon sürecini ölçeklendirerek seramik karo üretiminin yüksek enerji harcayan ve yoğun kaynak tüketen doğasını ele almayı amaçlıyor. Bu yeni teknoloji, enerji, su ve hammadde tüketimini önemli ölçüde azaltacak şekilde tasarlandı. Proje kapsamında beklenen temel çıktılar şunlardır:
- Enerji ve Emisyonlar: Enerji kullanımında ve sera gazı emisyonlarında %30–35 azalma.
- Kaynak Verimliliği: Hammadde ve su tüketiminde %10–20 azalma.
- Atık Entegrasyonu: Atıklar ve yan ürünler gibi ikincil hammaddelerin (SRM) üretim sürecine dahil edilmesi.
- Hammadde İkamesi: AB’de kritik bir hammadde olan feldspat yerine başka bir malzeme kullanılması.
HypocarbonTileTech Ağı
Proje kapsamında, seramik karo değer zincirindeki tüm paydaşların karbonsuzlaşma, yenilenebilir enerji ve atık yönetimi konularında işbirliği yapmalarını teşvik edecek HypocarbonTileTech ağı kurulacak. Bu ağ, öğrencilerden araştırmacılara, sektör profesyonellerinden karar vericilere kadar geniş bir kitlede farkındalık yaratmayı hedefliyor.
Proje Ortakları
Konsorsiyum, önde gelen seramik karo üretim bölgelerinden 3 araştırma kurumu ve 4 kuruluştan oluşuyor. Bu ortaklık, dünyanın en büyük 10 karo üreticisi ülkesinden dördünü içeriyor:
- İspanya: Instituto Universitario de Tecnología Cerámica. Universitat Jaume I de Castellón (Proje Koordinatörü)
- Türkiye: Kaleseramik, Çanakkale Kalebodur Seramik San. A.Ş. ve Çanakkale Teknoloji Geliştirme Bölgesi A.Ş.
- İtalya: Università degli Studi di Napoli Federico II
- Kıbrıs: ATLANTIS Environment and Innovation Ltd
- Tunus: National Engineering School of Gafsa
- Mısır: Egyptian Center for Innovation & Technology Development
Sonuç
Türkiye seramik sektörü, hem ekonomik büyüklüğü hem de sürdürülebilirlik çalışmalarıyla dikkat çekiyor. İhracat rakamlarındaki artış ve Avrupa Birliği’nin sağladığı destek, sektörün geleceği için umut verici bir tablo çiziyor. Sektörün önündeki zorlukların aşılması ve sürdürülebilirlik projelerinin hayata geçirilmesiyle Türkiye, seramik endüstrisindeki lider konumunu daha da güçlendirecektir.