SPK’nın Yeni Düzenlemesiyle %3 Pay Sahipliği Bildirimi ve Fiili Dolaşım Hesaplamaları 11 Eylül 2026’da Başlıyor

Türkiye Sermaye Piyasası Kurulu (SPK), borsada işlem gören ihraççıların sermaye yapısına dair önemli bir güncellemeyi hayata geçiriyor. 11 Eylül 2026 tarihinden itibaren yürürlüğe girecek yeni karar, **pay sahipliği bildirim yükümlülük sınırını yüzde 3** olarak belirliyor ve fiili dolaşım oranının hesaplanma biçimini netleştiriyor.

Pay Sahipliği Bildirimi ve Yeni Sınırlar

SPK’nın kararı, borsada listelenen şirketlerin sermayesindeki pay sahipliği bildirimlerini **%3** eşik değerinin üzerine çıkan gerçek ve tüzel kişiler için zorunlu kılıyor. Bu eşik, doğrudan %3 ve üzeri paya sahip olanları kapsarken, dolaylı olarak **%10 ve üzeri** paya sahip olan gerçek ve tüzel kişileri de içeriyor. Dolaylı pay sahipliğinin tespiti için iki ayrı tablo hazırlanacak; biri doğrudan %3 üzeri sahipleri, diğeri ise %10 üzeri dolaylı payları gösteren tabloyu MKK (Merkezi Kayıt Kuruluşu) anlık olarak güncelleyecek.

Dolaylı Pay Sahipliği Verilerinin Kullanım Sınırları

MKK’nın açıkladığı dolaylı pay sahipliği verileri, pay alım teklifi yükümlülüğü gibi düzenlemelerde doğrudan esas alınmayacak. Bu veriler, yalnızca **malvarlık haklarının oranına ilişkin bilgi sunma** amacıyla sağlanacak. Böylece yatırımcılara ve düzenleyicilere şeffaf bir görünüm sunulurken, karar süreçlerinde doğrudan etkisi olmayacak.

Fiili Dolaşım Oranının Tanımı ve Hesaplanması

SPK, “fiili dolaşımdaki pay” kavramını **“halka açıklık oranını gösteren kavram”** olarak tanımlıyor. Oran, MKK’nın izleyebildiği **fiili dolaşımdaki pay adedi**nin **MKK’nin izleyebildiği toplam pay adedine** bölünmesiyle elde edilecek. Bu tanıma göre, bazı paylar fiili dolaşım dışında bırakılacak:

• Kamu tüzel kişiliğinin sahip olduğu paylar
• Şirket kurucuları ve konsolidasyona tabi ilişkili kuruluşların payları
• Geri alım işlemleriyle MKK’ye iade edilen paylar (Geri Alınan Paylar Tebliği ve SPK ilke kararları çerçevesinde)
• Şirket sermayesinin **%10** veya daha fazlasına sahip ortakların payları
• Yönetim kurulu, denetim kurulu, genel müdür ve benzeri üst düzey yöneticilerin payları
• Şirket sandık ve vakıflarının mülkiyetindeki paylar
• Kredili işlemle teminata konu edilen, özkaynak olarak verilen ve teminat dışı kalan paylar
• Hukuken kısıtlı, alım satıma konu edilemeyen, yasaklı ve hacizli paylar
• Yurt dışı piyasalarda işlem gören paylar

Bu kapsam dışı tutulan payların tutarı, fiili dolaşım hesabına dahil edilmeyecek ve dolayısıyla **fiili dolaşım oranı** hesaplamalarına etki etmeyecek.

Raporlama ve Şeffaflık Yükümlülükleri

11 Eylül 2026’dan itibaren, **Borsa İstanbul’da işlem gören tüm şirketler**, fiili dolaşım kriterlerine uyan gerçek ve tüzel kişilerin kimlik ve unvan bilgilerini **her ayın ilk iş gününde** MKK’ye bildirecek. MKK, bu bildirileri günlük olarak **fiili dolaşım adedi ve oranını** hesaplayıp kamuoyuna duyuracak. Bu şeffaflık mekanizması, yatırımcılara ve piyasa katılımcılarına daha güncel ve doğru veri akışı sağlayacak.

Ekonomik ve Piyasa Etkileri

Yeni düzenlemenin en önemli ekonomik etkisi, **sermaye piyasası şeffaflığının artırılması** ve pay sahipliği bilgilerinin daha sık ve güvenilir bir şekilde sunulmasıdır. Pay sahipliği bildirim sınırının %3’e indirilmesi, daha fazla yatırımcının hissedar listesindeki yerini almasını teşvik ederken, dolaylı %10 sınırı ise büyük fonların ve kurumsal yatırımcıların etkisini ölçmeyi kolaylaştıracak.

Bu bağlamda, **Borsa İstanbul’un likidite yapısı** ve **hisse senedi değerlemeleri** daha gerçekçi bir temel üzerinden değerlendirilebilecek. Fiili dolaşım oranının netleşmesi, şirketlerin halka açıklık oranlarını iyileştirme çabalarını hızlandırabilir; çünkü yatırımcıların ilgisini çeken şirketler, yüksek halka açıklık oranına sahip olmayı hedefleyecek.

Gelecek Projeksiyonları ve Beklentiler

SPK’nın bu adımı, Türkiye’nin sermaye piyasalarını uluslararası standartlarla uyumlu hâle getirme stratejisinin bir parçası olarak görülüyor. **MKK’nin günlük veri yayınlaması**, piyasa katılımcılarının karar alma süreçlerinde daha anlık bilgi kullanmasını sağlayacak. Uzmanların belirttiği gibi, bu şeffaflık artışı, özellikle **yabancı yatırımcıların güvenini** yükselterek, Borsa İstanbul’a yönelik dış sermaye akışını olumlu yönde etkileyebilir.

Özetle, 11 Eylül 2026 itibarıyla yürürlüğe girecek SPK düzenlemesi, **pay sahipliği raporlama sınırlarını %3** ve %10 seviyelerine çekerek, fiili dolaşım kavramını netleştirecek ve piyasa şeffaflığını artıracak. Bu gelişme, hem şirketler hem de yatırımcılar için yeni sorumluluklar doğururken, uzun vadede sermaye piyasasının daha istikrarlı ve çekici bir ortam haline gelmesini hedefliyor.