Borsa İstanbul’da Yatırımcı Sayısı 2 Yıl Öncesine Döndü: Nedenleri ve Beklentiler

Borsa İstanbul’da yaşanan dalgalı seyir ve sabit getirili yatırım araçlarının cazibesinin artması, hisse senedi yatırımcı sayısında önemli bir düşüşe neden oldu. Ekim 2023’te 8.55 milyon ile rekor kıran yatırımcı sayısı, 30 Temmuz itibarıyla 6.42 milyona gerileyerek iki yıl önceki seviyelere indi. Uzmanlar, halka arz süreçlerinin yeniden başlamasının yatırımcı sayısını artırabileceğini belirtirken, son beş yılda yatırımcı sayısının 1 milyondan 6.4 milyona yükselmesinin de önemli bir başarı olduğunu vurguluyor.

Düşüşün Nedenleri: Yüksek Faiz ve Halka Arzlara Ara

Hisse senedi yatırımının cazip hale geldiği dönem, özellikle pandemi sürecinde uygulanan düşük faiz politikalarıyla başladı. Haziran 2023’e kadar süren bu dönemde, yatırımcılar getirilerini artırmak amacıyla borsaya yöneldi. Ardından gelen halka arzlar ve bu şirketlerin ilk işlem günlerinde yakaladığı tavan serileri de yatırımcı ilgisini daha da artırdı. Pandemi öncesinde 1-1.5 milyon civarında olan yatırımcı sayısı hızla yükseldi.

Ancak, Haziran 2023’ten itibaren uygulanmaya başlanan sıkı para politikası, hisse senedi yatırımcılarını farklı bir yöne sevk etti. Finansal koşulların sıkılaşması, şirket bilançolarında olumsuz etkiler yaratması da bu eğilimi destekledi. Yatırımcılar, Türk Lirası mevduat ve para piyasası fonlarından elde edilen risksiz yüksek getirileri tercih etmeye başladı. Ayrıca, iç siyasi gerilimler nedeniyle yabancı yatırımcıların da borsadan çıkışı, yatırımcı sayısındaki düşüşü hızlandırdı.

Merkezi Kayıt Kuruluşu Verileri Ne Diyor?

30 Temmuz itibarıyla Merkezi Kayıt Kuruluşu (MKK) verilerine göre, hisse senedi piyasasında yatırımcı sayısı 6.42 milyon olarak kaydedildi. Bu rakam, en son Ağustos 2023’te görülmüştü. Tarihi zirvesinden 2.13 milyon geride olan yatırımcı sayısında, uzmanlar kısa vadede hızlı bir artış beklemiyor.

Piyasa Uzmanlarının Görüşleri ve Beklentiler

Marbaş Menkul Değerler Genel Müdür Yardımcısı Soner Kuru, Türkiye’de siyasi ve yatırım piyasalarındaki geçişlerin çok sıkı olduğunu ve yatırımcı tercihlerinin hızla değişmediğini belirtti. Kuru, yatırımcıların sanıldığı gibi borsadan mevduata ya da mevduattan borsaya geçmediğini, bu yatırımcılar arasında yapısal farklılıklar bulunduğunu vurguladı. Özellikle halka arz ikliminin bakiyeli yatırımcı sayısını çok etkilediğini dile getiren Kuru, yatırımcı sayısındaki düşüşün halka arzlara katılan ve buradan paralarını çeken yatırımcılarla ilişkili olduğunu ifade etti.

Kuru, şu anda yatırımcıların “Paramı ne yapayım?” derdinin olmadığını, hiçbir şey bilmeyen yatırımcının dahi mevduatı tercih ettiğini belirtti. Merkez Bankası’nın faiz indirimlerinin tek başına yatırımcı sayısını artıracak bir unsur olmayacağına işaret eden Kuru, halka arz sürecinin yeniden başlamasıyla yatırımcı sayısının eski dönemlerine dönebileceğini ifade etti. Son 5 yılda yatırımcı sayısının 1 milyondan 6.43 milyona çıkmasının da önemli bir başarı olduğunu sözlerine ekledi.

Borsa Endekslerindeki Durum

Borsa İstanbul endeksleri, son aylarda toparlanma çabası gösterse de çoğu endeks, 52 hafta öncesine göre yatırımcısına kaybettirmiş durumda. BIST 100 endeksi 52 hafta öncesine göre yüzde 1,39 gerideyken, sanayi endeksi yüzde 7,62, ticaret endeksi yüzde 12,57 ve gıda endeksi yüzde 20,9 oranında değer kaybetti. En büyük düşüş ise spor endeksinde yaşandı ve yüzde 42,36 geriledi.

Ancak, bazı endeksler bu dönemde yükseliş gösterdi. Teknoloji endeksi, özellikle Aselsan hissesinin performansı sayesinde yüzde 62,46 ile başı çekti. Halka arz endeksi yüzde 48,94, inşaat endeksi yüzde 56,29 ve aracı kurumlar endeksi yüzde 74,95 oranında yükseldi.

Sonuç: Halka Arzlar Yatırımcı İlgisini Yeniden Canlandırabilir

Borsa İstanbul’daki yatırımcı sayısındaki düşüş, yüksek faiz oranları ve halka arzlara verilen aranın bir sonucu olarak değerlendirilebilir. Yatırımcıların risksiz getiri arayışları ve siyasi belirsizlikler de bu düşüşte etkili oldu. Ancak, halka arz süreçlerinin yeniden başlaması ve piyasaların istikrar kazanmasıyla birlikte, yatırımcı ilgisinin yeniden canlanması bekleniyor. Özellikle teknoloji ve inşaat gibi sektörlerdeki yükseliş trendi, yatırımcılar için fırsatlar sunmaya devam edebilir.