OVP: Enflasyon Hedefi 2028’e Ertelendi, Bütçede Sıkılaşma ve Özelleştirme Gelirleri Öne Çıkıyor
Türkiye’nin dezenflasyon sürecindeki üçüncü Orta Vadeli Programı (OVP) yayımlandı. 2026-2028 dönemini kapsayan bu planda, tek haneli enflasyon hedefinin iki yıl birden ötelenerek 2028’e kayması en dikkat çekici değişiklik oldu. Program, faiz yükünü azaltmayı hedeflerken, bütçede gelirlerin daha hızlı, giderlerin ise daha az artmasına yönelik bir yaklaşım benimsiyor. Faiz dışı fazla hedefiyle birlikte, bütçenin önceki yıllara göre temel göstergelerde “biraz daha sıkı” olması planlanıyor.
OVP’nin Temel Hedefleri ve Revizyonları
OVP, sadece gelecek yıllara yönelik tahminler sunmakla kalmıyor, aynı zamanda cari yılın gerçekleşmelerine yönelik güncel tahminleri de içeriyor. 2025 sonu için Gayri Safi Yurtiçi Hasıla (GSYH) tahmini 1 trilyon 465 milyar dolardan 1 trilyon 569 milyar dolara yükseltildi. Enflasyon tahmini ise yüzde 4’ten yüzde 3,3’e çekildi. Buna karşılık, yıl sonu Tüketici Fiyat Endeksi (TÜFE) tahmini yüzde 17,5’ten yüzde 28,5’e çıkarıldı. Bu revizyonlar, ekonomik koşulların ve beklentilerin değiştiğini gösteriyor.
En önemli değişikliklerden biri, tek haneli enflasyon hedefinin 2028’e ertelenmesi oldu. Bir önceki OVP’de bu hedefin 2026’da gerçekleşeceği öngörülüyordu. Yeni OVP’ye göre, GSYH artışı 2026’da yüzde 3,8, 2027’de yüzde 4,3 ve 2028’de yüzde 5 olarak planlanıyor. Cari işlemler açığı ise 2025 yıl sonu tahminiyle hemen hemen aynı düzeyde 22,3 milyar dolar olarak tahmin ediliyor.
Merkezi yönetim bütçesi yıl sonu açık tahmini, OVP’deki 1 trilyon 931 milyar TL’den 2 trilyon 208 milyar TL’ye yükseltildi. 2026 bütçe açık tahmini ise 2 trilyon 713 milyar TL olarak belirlendi. Harcama tutarı 2026’da 18 trilyon 928,8 milyar TL, gelirler 16 trilyon 216,1 milyar TL olarak tahmin ediliyor. Gelirler içinde vergi gelirleri 13 trilyon 783 milyar TL olarak öngörülüyor.
Bütçede Sıkılaşma ve Özelleştirme Gelirleri
OVP’de yıl sonu gerçekleşme tahminlerine göre, harcamaların yüzde 28,99, gelirlerin ise yüzde 30,08 artacağı öngörülüyor. Programda, uzun bir sürenin ardından özelleştirme gelirlerindeki yüksek tutar dikkat çekiyor. Plana göre, 2026’da 185 milyar TL, 2027’de ise 70 milyar TL özelleştirme geliri elde edilmesi bekleniyor. Hükümet tarafından yakın zamanda 5G lisans satışından başka ilan edilmiş büyük bir özelleştirme bulunmuyor. Ancak, AJet ve Türksat’ın kablo hizmetleri gibi satışlar konusunda söylentiler dolaşıyor.
Yüksek Gelir Grubuna Geçiş Hedefi
OVP’ye göre kişi başına gelir, 2026’da 18 bin 621 dolar, 2027’de 19 bin 710 dolar ve 2028’de ise 20 bin 987 dolar olarak hedefleniyor. Bu hedefler doğrultusunda, Türkiye’nin üst orta gelir grubundan, yüksek gelir grubuna dahil ülkelere geçmesi öngörülüyor. Bütçeye ilişkin dikkat çekici unsurlardan biri ise faiz dışı fazla hedeflenmesi. Buna göre, 2026’da 29, 2027’de 301,3 milyar TL, 2028’de ise 541 milyar TL faiz dışı fazla hedefleniyor. Bir defalık gelirlerin dışarıda bırakıldığı program tanımlı faiz dışı dengede ise 2026 ve 2027’de açık süreceği tahmin edilirken, 2028 itibariyle 246,2 milyar TL fazla verilmesi planlanıyor.
Arz Yönlü Politikalar ve Sektörel Öncelikler
“Arz yönlü politikalar” olarak nitelenen düzenlemeler içinde, sosyal konutların üretiminin artırılması, tarımsal üretimin artırılması ve sanayide istihdam yoğun sektörler ile katma değerli, yeşil ve sayısal dönüşümü özendiren politikalar geliştirildiği belirtildi. Ayrıca, uzaktan çalışma ve proje bazlı çalışma temelli olarak esnek çalışma sağlayan düzenlemeler yapılacağı bildirildi. Sanayiye yönelik olarak uzun dönemli projeler arasında bulunan sanayi havzalarının belirlenmesi, teknoloji odaklı yatırım teşviklerinin devamı, yarı iletken, savunma ve havacılık alanları desteklenecek. AR-GE alanında, siber güvenlik ve yapay zeka, büyük ölçekli AR-GE merkezlerinde uzmanlaşma, nükleer teknoloji alanları güçlendirilecek. Planda lojistik sektörüne özel atıf yapılması, sayısal dönüşümde 5G ve ötesi teknolojilerden faydalanma, istihdam artışı için aktif işgücü programlarının geliştirilmesi ön plana çıkarıldı.
Yorumlar ve Beklentiler
Cumhurbaşkanı Yardımcısı Cevdet Yılmaz, OVP ile ilgili yaptığı açıklamada, “Üretim kapasitemizi artırmaya, verimliliği artırmaya devam edeceğiz. Dezenflasyon gecikse de devam edecek, istikametimiz doğru. Puan olarak bir miktar üstünde ya da altında kalırsınız ama gittiğiniz yer doğruysa eninde sonunda ulaşırsınız,” dedi. Yılmaz, enflasyonun düştüğü, öngörülebilirliğin arttığı bir ortamın büyüme için elverişli olduğunu belirterek, bunun yatırım ortamının iyileştiği ve ekonomik güvenin pekiştiği anlamına geldiğini söyledi. Hazine ve Maliye Bakanı Mehmet Şimşek ise, Türkiye ekonomisinin şoklara dayanıklı olduğunu vurgulayarak, dezenflasyon ve fiyat istikrarının programın her zaman en büyük önceliği olduğunu belirtti. Şimşek, kamunun neredeyse bütün harcamalarının tasarruf tedbiri kapsamında olduğunu ve bu konuda kararlı ilerlediklerini ifade etti.
Sonuç olarak, yeni OVP, Türkiye ekonomisi için önemli hedefler ve stratejiler içeriyor. Enflasyon hedefinin ertelenmesi, ekonomik zorlukların devam ettiğini gösterse de, bütçede sıkılaşma, özelleştirme gelirleri ve sektörel önceliklendirmelerle uzun vadede sürdürülebilir bir büyüme hedefleniyor.
