Türkiye’de Gıda Enflasyonu Alarm Veriyor: Temel Gıdada Yıllık Artış Yüzde 54,5’e Ulaştı!
Türkiye’de gıda enflasyonu, tüketicilerin bütçesini sarsmaya devam ediyor. Birleşik Kamu-İş Konfederasyonu Araştırma Geliştirme (Ar-Ge) birimi KAMUAR’ın Ağustos 2025 raporuna göre, temel gıda ürünlerindeki yıllık artış yüzde 54,5‘e ulaştı. Bu durum, özellikle dar gelirli vatandaşların ve emeklilerin alım gücünü ciddi şekilde düşürüyor.
Gıda Fiyatlarındaki Yükselişin Nedenleri ve Etkileri
KAMUAR’ın raporu, Türkiye genelinde yaygın zincir marketlerden derlenen 64 temel gıda maddesini içeren bir sepeti temel alarak hazırlandı. Raporda, enflasyonun en ağır faturasının ücretliler, dar gelirliler ve yoksullar tarafından ödenmeye devam ettiği vurgulanıyor.
Gıda fiyatlarındaki artışın, Türkiye’nin enflasyon sarmalına girdiği Eylül 2021’den bu yana yüzde bin 313‘e ulaştığı belirtiliyor. Bu, 2021’de 100 liraya alınan bir gıda sepetinin, Ağustos 2025’te 1413 liraya alınması anlamına geliyor. Bu durum, tüketicilerin temel ihtiyaçlarını karşılamakta zorlandığını açıkça gösteriyor.
Birleşik Kamu-İş’in gıda fiyatları endeksi, Haziran 2020’den beri, yani 63 aydır aralıksız olarak bir önceki aya göre artış gösteriyor. Bu sürekli yükseliş trendi, gıda enflasyonunun kalıcı hale geldiğine işaret ediyor.
Aylık Değişimler ve Gıda Gruplarındaki Artışlar
Ağustos ayında, sadece meyve ve bakliyat fiyatlarında düşüş yaşanırken, özellikle et ve sebze fiyatlarında önemli artışlar görüldü.
- Ekmek, pirinç, un, bulgur harcamaları bir önceki aya göre yüzde 1,1 arttı.
- Et ve balık grubu harcamaları yüzde 7,2 yükseldi.
- Süt, süt ürünleri ve yumurta grubunda yüzde 3,9‘luk bir artış yaşandı.
- Tereyağı dışındaki yağ harcamaları ise yüzde 10,7 oranında arttı.
Meyve fiyatlarında yüzde 10‘luk bir azalma görülürken, sebze fiyatlarında ortalama yüzde 2,7‘lik bir artış kaydedildi. Bakliyat fiyatları ise yüzde 2,7 oranında geriledi. Salça, zeytin, bal, çay, tuz gibi işlenmiş gıda maddelerinden oluşan diğer gıda fiyatları ise yüzde 3,2 oranında yükseldi.
Sonuç olarak, tüketiciler Ağustos ayında aynı gıda sepetini alabilmek için bir önceki aya göre yüzde 3,2 daha fazla ödeme yapmak zorunda kaldı.
Yılın İlk Sekiz Ayındaki Toplam Artış
Gıda fiyatlarındaki artış, yılın ilk sekiz ayında da hız kesmedi. Ağustos ayındaki yüzde 3,2‘lik artışla birlikte, yılın başından bu yana toplam artış yüzde 27 olarak gerçekleşti.
Bu dönemde yaşanan artışlar şöyle sıralanabilir:
- Ekmek, pirinç, un, bulgur, makarna fiyatlarında yüzde 11,1
- Beyaz ve kırmızı et fiyatlarında yüzde 43,9
- Süt, süt ürünleri ve yumurta fiyatlarında yüzde 23,1
- Yağ fiyatlarında yüzde 13,4
- Meyve fiyatlarında yüzde 52,6
- Sebze fiyatlarında yüzde 10,2
- Bakliyat fiyatlarında yüzde 7,6
- Diğer işlenmiş gıda fiyatlarında yüzde 10,7
Yıllık Karşılaştırmalar ve TÜİK Verileri
Gıda fiyatlarındaki yıllık artış, tüketicilerin bütçesi üzerindeki baskıyı daha da belirginleştiriyor. Ekmek, un, bulgur ve makarna fiyatları ağustos ayında geçen yılın aynı ayına göre yüzde 28,7 artarken, et ve balık fiyatları yüzde 62, süt ve süt ürünleri ile yumurta fiyatları ise yüzde 32,1 oranında yükseldi.
Yağ fiyatlarında yüzde 33,1‘lik bir artış görülürken, meyve fiyatları yüzde 171,5 ve sebze fiyatları yüzde 78,3 oranında arttı. Bakliyat fiyatları son bir yılda yüzde 15, diğer gıda fiyatları ise yüzde 21,7 oranında zamlandı. Gıda fiyatlarında temmuz ayında yüzde 52,3 olan yıllık artış, ağustos ayında yüzde 54,5‘e yükseldi.
TÜİK (Türkiye İstatistik Kurumu) ise, gıda harcamalarını 127 maddelik bir sepetle izleyerek, gıda fiyatlarındaki yıllık artışı yüzde 27,95 olarak hesaplıyor. Bu veriler arasındaki fark, farklı metodolojilerden ve farklı gıda sepetlerinden kaynaklanıyor olabilir.
Son 12 Aylık Ortalama Fiyatlardaki Değişim
Ağustos 2025 sonu itibarıyla son 12 aydaki ortalama gıda fiyatları, Ağustos 2024 sonu itibarıyla son 12 aylık ortalama fiyatlara göre yüzde 57,2 oranında arttı. Bu, gıda enflasyonunun uzun vadeli bir sorun haline geldiğini gösteriyor.
On iki aylık ortalama fiyat artışı, gıda grupları bazında şu şekilde gerçekleşti:
- Ekmek, un, bulgur, makarna fiyatlarında yüzde 39,9
- Et-balık fiyatlarında yüzde 41,1
- Süt ve süt ürünleri ile yumurta fiyatlarında yüzde 32,4
- Yağ fiyatlarında yüzde 36,5
- Meyve fiyatlarında yüzde 158,5
- Sebze fiyatlarında yüzde 135,6
- Bakliyat fiyatlarında yüzde 23,2
- Diğer gıda fiyatlarında yüzde 35,5
Gıda fiyatlarındaki bu yüksek artışlar, tüketicilerin alım gücünü düşürmeye ve temel ihtiyaçlarını karşılamakta zorlanmasına neden oluyor. Enflasyonla mücadelede daha etkin politikaların uygulanması ve gıda fiyatlarındaki artışın kontrol altına alınması büyük önem taşıyor.
