BDDK, Bank Mellat’ın Türkiye Şubesine Faaliyet İzni Kaldırdı; Yasal ve Ekonomik Etkiler

Bankacılık Düzenleme ve Denetleme Kurulu (BDDK), Türkiye’deki bir yabancı bankanın faaliyet iznini resmi olarak sonlandırdı. Resmî Gazete’de yayımlanan 18 Eylül 2026 tarihli ve 11572 sayılı karar, Bank Mellat Merkezi Tahran‑İstanbul Türkiye Merkez Şubesinin lisansının iptal edildiğini duyuruyor. Kararın dayandığı hukuki çerçeve, 5411 sayılı Bankacılık Kanunu’nun 71. maddesinin birinci fıkrasının (b) bendinde belirtilen “mevduat ve katılım fonu sahiplerinin hakları ve mali sistemin güven ve istikrarı bakımından tehlike arz ettiğinin” tespit edilmesi üzerine alınmış.

Yasal Dayanak ve Kararın Detayları

BDDK’nın kararı, bankanın denetimler sonucunda “tehlike arz ettiği” kanaatine varılmasıyla yürürlüğe girdi. 5411 sayılı Kanun’un ilgili maddesi, denetim süreçleri sonunda bir bankanın faaliyetinin mali sistem üzerinde risk oluşturduğunu belirlemesi halinde, BDDK’ya iki yetki tanıyor: faaliyet iznini kaldırmak ya da bankayı Tasarruf Mevduatı Sigorta Fonu’na devretmek. Bu karar, BDDK’nın finansal istikrarı koruma misyonunun bir yansıması olarak yorumlanıyor.

ABD Yaptırımları ve Uluslararası Riski

Bank Mellat, 2007 yılında ABD Hazine Bakanlığı tarafından, İran’ın nükleer programıyla bağlantılı kuruluşlara mali hizmet sağladığı gerekçesiyle yaptırım listesine alındı. ABD’nin resmi yaptırım listesinde bankanın tüm şubeleri “yaptırım kapsamında” gösteriliyor ve bu durum, yabancı kurumların bankayla işlem yaparken “ikincil yaptırım” riskiyle karşı karşıya kalmasına neden oluyor. Bu uluslararası yaptırım durumu, BDDK’nın kararını etkileyen faktörlerden biri olarak öne çıkıyor.

Bank Mellat’ın Türkiye’deki Tarihçesi

Bank Mellat, Türkiye’deki faaliyet iznini 5 Şubat 1981 tarihli ve 8/2406 No’lu Bakanlar Kurulu kararıyla elde etmişti. İstanbul’da bulunan Türkiye Merkez Şube, 16 Nisan 1982 tarihinde faaliyete geçmiş, ardından 15 Ekim 1985’te Ankara Şubesi ve 20 Ekim 1992’de İzmir Şubesi açılmıştı. Banka, kendi açıklamasında “İran ve Türkiye arasındaki ortak ticari alışverişi genişleten ortak projelere katkı sağladığını” ve “yurt içi ekonomik hareketliliğe hizmet ettiğini” vurgulamıştı.

Ekonomik ve Piyasa Etkileri

Faaliyet izninin kaldırılması, Bank Mellat’ın Türkiye’deki mevduat sahipleri ve ticari müşterileri için doğrudan bir belirsizlik yaratıyor. Mevduat sahiplerinin haklarının korunması ve sistemik riskin önlenmesi amacıyla alınan bu adım, piyasa katılımcılarının Türkiye bankacılığı sektörüne olan güvenini yeniden gözden geçirmesine yol açabilir. Ayrıca, BDDK’nın bu kararı, benzer risk taşıyan yabancı banka şubelerinin de denetim kapsamında daha sıkı bir gözetimle karşılaşabileceği sinyalini veriyor.

Gelecek Beklentileri

BDDK’nın kararı, Türkiye’nin finansal sistemine yönelik risk yönetim stratejisinin bir parçası olarak değerlendiriliyor. Uzmanların (haberde belirtilen) yorumlarına yer verilmese de, kararın ardından diğer ülkelerden benzer yaptırımlarla karşı karşıya olan bankaların da lisans durumlarını gözden geçirebileceği öngörülüyor. Bu durum, uluslararası yaptırımların Türkiye bankacılık sektörü üzerindeki etkilerini yeniden tartışmaya açabilir ve düzenleyici otoritelerin gelecekte daha proaktif denetim politikaları benimsemesine zemin hazırlayabilir.

Sonuç olarak, Bank Mellat’ın Türkiye şubesine verilen faaliyet izninin iptali, hem yasal hem de ekonomik açıdan önemli bir dönüm noktası olarak kayıtlara geçiyor. Kararın, finansal istikrarı koruma, mevduat sahiplerini güvence altına alma ve uluslararası yaptırımların yerel etkilerini sınırlama hedefleri doğrultusunda alındığı net bir şekilde ortaya konulmuş.