Atıl Tarım Arazileri Sezonluk Kiralama ile Üretime Kazandırılıyor

Tarım ve Orman Bakanlığı, son dönemde artan gıda arz güvenliği ihtiyacına yanıt vermek amacıyla, işlenmeyen tarım arazilerini sezonluk kiralama yoluyla yeniden üretime kazandırma projesini hayata geçiriyor. Bu kapsamda, üst üste **iki yıl** boyunca kullanılmayan arazilerin tarımsal amaçlarla kiraya verilmesi için ilan süreci 1 Eylül’de başlatıldı ve başvurular il müdürlükleri ile Tarım Arazileri Değerleme ve Edindirme Bilgi Sistemi üzerinden kabul ediliyor.

Arazi Kiralama Uygulamasının Hedefleri ve Kapsamı

Projenin temel hedefi, atıl kalan tarım arazilerinin ürün kapasitesinden faydalanmak ve tarımsal üretim faaliyetlerini artırarak gıda arz güvenliğini desteklemektir. Kiralanan araziler, Çiftçi Kayıt Sistemi (ÇKS)’ne dahil edilerek, bölgesel üretim planlamalarına entegre edilecek. Bu sayede, kaynakların daha verimli kullanılması ve kırsal ekonominin canlandırılması öngörülüyor.

Uygulamanın ilk adımı, 2026 üretim yılı için il ve ilçe düzeyinde oluşturulan Arazi Tespit Komisyonları tarafından işlenmeyen arazilerin tespit edilmesidir. Komisyonların çalışmaları sonucunda, ilan süreci 1 Eylül’de resmi olarak başlatıldı.

İşlenmeyen Arazilerin Tespiti ve İlan Süreci

Tarım arazilerinin işlenmediği tespit edildiğinde, ilgili il ve ilçe Tarım ve Orman Müdürlükleri, 5403 sayılı Toprak Koruma ve Arazi Kullanımı Kanunu ve “İşlenmeyen Tarım Arazilerinin Tarımsal Amaçlı Kiraya Verilmesine İlişkin Yönetmelik” çerçevesinde kiralama sürecini yürütüyor. Komisyonlar, arazilerin rayiç değerlerini belirleyerek, kira bedelinin bu değerlerin altında olmamasını garanti ediyor.

Kira Bedelinin Belirlenmesi ve Ödeme Şekli

Kira bedeli, ilan edilen arazinin rayiç değerine göre ve aynı yerleşim biriminde bulunan en az üç benzer kiralanmış arazi üzerinden emsal alınarak hesaplanıyor. Belirlenen kira, arazi malikine doğrudan ödeniyor; böylece arazi sahipleri de sürece ekonomik fayda sağlıyor.

Başvuru Süreci ve Kiralama İşlemleri

İlan edilen arazileri kiralamak isteyen çiftçiler ve yatırımcılar, kiralama talep formunu eksiksiz doldurup, ilan süresi içinde ilgili il müdürlüğüne ya da Tarım Arazileri Değerleme ve Edindirme Bilgi Sistemi üzerinden başvuruda bulunabiliyor. Başvuruların onaylanması ve mülki amir onaylarının alınmasının ardından, kesinleşen kiralama işlemleri İl Tarım ve Orman Müdürlükleri tarafından gerçekleştiriliyor.

Ekonomik ve Sektörel Etkiler

Bu uygulama, özellikle kırsal bölgelerde işgücünün yeniden tarıma yönlendirilmesiyle istihdam artışı sağlayabilir. Aynı zamanda, atıl arazi stokunun değerlendirilmesi sayesinde tarımsal üretim hacmi yükselerek, gıda fiyat istikrarına olumlu katkı yapabilir. Tarımsal üretimin artması, hammadde temini açısından gıda işleme ve yan sanayi sektörlerine de destek olacaktır.

Uzun vadede, kiralama modeli sayesinde arazi sahipleri gelir elde ederken, devletin arazi kullanım verimliliğini artırma hedefi de gerçekleşmiş olacak. Bu durum, tarım dışı sektörlerdeki yatırımcıların kırsal alanlara yönelmesini teşvik edebilir.

Gelecek Projeksiyonları ve Beklentiler

Tarım Bakanlığı, ilan sürecinin tamamlanmasının ardından, kiralanan arazilerin üretime kazandırılmasıyla 2026 yılı içinde tarımsal üretim kapasitesinde ölçülebilir bir artış hedefliyor. Ayrıca, uygulamanın başarısı durumunda, benzer sezonluk kiralama modellerinin diğer atıl arazi tiplerine (örneğin, orman arazileri) genişletilebileceği öngörülüyor.

Tarım sektörü temsilcileri, bu adımın hem gıda güvenliğine hem de kırsal kalkınmaya katkı sağlayacağını belirterek, sürecin şeffaf ve hızlı ilerlemesi talebinde bulunuyor. Bakanlığın da süreçle ilgili düzenli bilgilendirme yapması, çiftçilerin ve potansiyel kiracılarının planlama yapabilmesi açısından kritik önem taşıyor.